⭐ શ્રવણ નક્ષત્ર (Shravana)

• રાશિ-સ્થિતિ: મકર 10°00′–23°20′
• સ્વામી (વિંશોત્તરી): ચંદ્ર
• દેવતા: विष्णु
• ગણ: દેવ
• યોનિ: વાનર
• નાડી: અંત્ય
• પ્રતીક: ત્રણ પદચિહ્ન/કાન
• નામાક્ષર: ખી ખૂ ખે ખો

સ્વભાવ અને વ્યક્તિત્વ

શ્રવણ ના જાતકો શ્રેષ્ઠ શ્રોતા, જ્ઞાન-પિપાસુ અને પરંપરા-વાહક હોય છે — વિષ્ણુનું નક્ષત્ર 'સાંભળીને શીખવાની' સિદ્ધિ આપે છે. શબ્દ, સ્વર અને શાસ્ત્ર સાથે ગાઢ સંબંધ રહે છે. બીજાની વાતો ઊંડાણપૂર્વક સમજે છે — તેથી જ સલાહકાર સરળતાથી બની શકે છે. સાંભળેલી વાતો પર તરત વિશ્વાસ ન કરવો.

કારકિર્દી-દિશા

શિક્ષણ, સંગીત-audio, media-communication, અનુવાદ, પરામર્શ અને ધાર્મિક-સંસ્થાઓ શ્રવણ ના શ્રેષ્ઠ ક્ષેત્રો છે. જ્ઞાન મેળવવું અને વહેંચવું — બંનેમાં સમાન રુચિ છે. સતત-શિક્ષણ (lifelong learning) જ તેમની કારકિર્દીનો આધાર છે.

ચારેય ચરણો નું ફળ

શ્રવણ નક્ષત્ર 13°20′ નો છે અને ચાર ચરણો (દરેક ચરણ 3°20′) માં વહેંચાયેલું છે — દરેક ચરણનો નવાંશ અલગ રાશિ માં આવે છે, તેથી જ એક જ નક્ષત્ર ના જાતકો ચરણ-ભેદને કારણે અલગ સ્વભાવ દર્શાવે છે. પ્રથમ ચરણ (નામાક્ષર «ખી»): નવાંશ મેષમાં — પહેલ અને સાહસનો રંગ ચઢે છે — નિર્ણય ઝડપી અને નેતૃત્વ સ્વાભાવિક. બીજું ચરણ (નામાક્ષર «ખૂ»): નવાંશ વૃષભમાં — સ્થિરતા અને સંગ્રહ-બુદ્ધિ મળે છે — વ્યવહારુ વિચાર, સૌંદર્ય-રુચિ. ત્રીજું ચરણ (નામાક્ષર «ખે»): નવાંશ મિથુનમાં — સંવાદ-કૌશલ્ય અને બહુમુખી બુદ્ધિ ખીલે છે — લેખન-વેપાર પર પકડ. ચોથું ચરણ (નામાક્ષર «ખો»): નવાંશ કર્કમાં — મન ભાવુક અને પોષણ-વૃત્તિ પ્રબળ હોય છે — પરિવાર-કેન્દ્રિત સ્વભાવ.

લગ્ન અને સંબંધ-મેળ

વિવાહ-મેળાપકમાં શ્રવણ ના જાતકને દેવ-ગણનો સૌમ્ય-સાત્વિક સ્વભાવ મળે છે — દેવ કે મનુષ્ય-ગણ સાથે મેળ સહજ રહે છે; રાક્ષસ-ગણ સાથે મેળાપકમાં ગણ-દોષ ની તપાસ આવશ્યક છે. યોનિ વાનર છે — અષ્ટકૂટ ના યોનિ-કૂટમાં વાનર યોનિની મૈત્રી-શત્રુતા જોવામાં આવે છે; શત્રુ-યોનિ સાથે મેળ હોય તો અન્ય કૂટોનું બળ પારખવું જોઈએ. નાડી અંત્ય છે — વર-વધૂ બંનેની નાડી એક જ હોય તો નાડી-દોષ બને છે, જે અષ્ટકૂટ નો સૌથી ભારે (8 અંક) દોષ માનવામાં આવે છે. સંપૂર્ણ 36-ગુણ મેળાપક અમારા કુંડળી-મેળાપકથી નિઃશુલ્ક કરો.

સ્વાસ્થ્ય-પ્રવૃત્તિ

નક્ષત્ર-સ્વામી ચંદ્ર હોવાથી શ્રવણ ના જાતકોમાં મન, નિદ્રા અને જળ-તત્વ (કફ) સંવેદનશીલ રહે છે — આની નિયમિત તપાસ અને સંયમ લાભ આપે છે. નાડી અંત્ય (કફ-પ્રધાન) હોવાથી કફ બગડે તેવા આહાર-વિહારથી દૂર રહેવું. આ પ્રવૃત્તિ-સંકેત છે, નિદાન નથી — લક્ષણો હોય તો ચિકિત્સકને જ બતાવવું.

ઉપાય અને આરાધના

श्रवण के अधिष्ठाता देवता विष्णु हैं — इनकी आराधना नक्षत्र-शांति का मूल उपाय है। नक्षत्र-स्वामी चंद्र के लिए सोमवार को «ॐ सों सोमाय नमः» का जप और चावल-दूध का दान शुभ माना जाता है। जिस दिन चंद्र श्रवण में हो, वह दिन इस नक्षत्र के जातक के लिए जप-आरंभ हेतु उत्तम है। रत्न-विचार कुंडली दिखाकर ही करें — नक्षत्र-स्वामी का रत्न सबके लिए शुभ नहीं होता।

માલિક-ગ્રહ ચંદ્ર ની સંપૂર્ણ રજૂઆત · બધા 27 નક્ષત્ર · તમારી જન્મ-નક્ષત્ર જાણો · 🌐 Read in English