💰 वैभवलक्ष्मी व्रत (शुक्रवार) 2026

पुढचा शुक्रवार — 11 किंवा 21 शुक्रवारांचे वैभवलक्ष्मी व्रत: श्रीयंत्र व सोन्या/चांदीच्या वस्तूची पूजा, खिरीचा नैवेद्य, 7 सुवासिनींना कुंकू; धन-वैभव, कर्जमुक्ती व घराच्या समृद्धीसाठी; संध्याकाळचा पूजाविधी व कथा खाली.

**वैभवलक्ष्मी व्रत** हे शुक्रवारचे व्रत आहे — लक्ष्मीमातेच्या «वैभव» (धन-धान्य-यश) रूपाची पूजा, जी गुजरात-महाराष्ट्रातील घरांतून सुरू होऊन आता संपूर्ण भारतातील स्त्रियांमध्ये (आणि पुरुषांमध्येही) लोकप्रिय झाली आहे. यात संकल्प 11 किंवा 21 शुक्रवारांचा असतो, पूजा संध्याकाळी होते; लक्ष्मीच्या आठ रूपांचे (अष्टलक्ष्मी) आणि श्रीयंत्राचे ध्यान, घरातील सोन्या/चांदीची एखादी वस्तू (नाणे, अंगठी, नथ) लक्ष्मीरूप मानून तिला दूध-पंचामृताने स्नान, आणि खिरीचा नैवेद्य.

व्रताची पुस्तिका («वैभव लक्ष्मी व्रत-कथा») गुजरातीतून हिंदीत घरोघरी पोहोचली — त्यातलाच विधी इथे दिला आहे. वर येणारे शुक्रवार (महिना-पक्षासह); खाली विधी, साहित्य, कथा, नैवेद्य, प्रदेशोप्रदेशीच्या रीती, उद्यापन आणि प्रश्नोत्तरे. संतोषी मातेचे शुक्रवार-व्रत वेगळ्या पानावर आहे.

महत्त्व — हे व्रत चा

लक्ष्मीची आठ रूपे — आदिलक्ष्मी, धनलक्ष्मी, धान्यलक्ष्मी, गजलक्ष्मी, संतानलक्ष्मी, वीरलक्ष्मी, विजयलक्ष्मी, विद्यालक्ष्मी — वैभवलक्ष्मी व्रतात या आठांचेही स्मरण होते; अशी श्रद्धा आहे की श्रद्धेने 11/21 शुक्रवार केल्यास घरातील दारिद्र्य जाते, अडकलेले धन मिळते, कर्ज फिटते आणि कुळात सुख-वैभव येते.

श्रीयंत्र: लक्ष्मीचे यंत्ररूप — व्रतात श्रीयंत्राची (चित्र/तांब्याचे/चांदीचे) पूजा अनिवार्य मानली आहे; «ॐ श्रीं ह्रीं श्रीं कमले कमलालये प्रसीद प्रसीद श्रीं ह्रीं श्रीं महालक्ष्म्यै नमः» हा जप. सोन्या-चांदीची वस्तू लक्ष्मीरूप मानून तिला स्नान घालणे ही या व्रताची खास ओळख.

शुक्रवार-शुक्र: वैभव, सौंदर्य, वाहन, दांपत्य यांचा ग्रह — याच वारी लक्ष्मीपूजा केल्याने शुक्राची कृपाही; कुंडलीत शुक्र दुर्बल असेल तर हे व्रत, पांढऱ्या वस्तूंचे दान आणि लक्ष्मीस्तोत्र हे उपाय मानले जातात.

पूजा-पद्धत (टप्प्याटप्प्याने)

वैभवलक्ष्मी व्रताचा विधी (व्रत-पुस्तिकेनुसार) — संकल्प 11 किंवा 21 शुक्रवार; पूजा संध्याकाळी, पूर्वेकडे तोंड करून.

1. संकल्प (पहिल्या शुक्रवारी): सकाळी स्नान करून लक्ष्मीमातेसमोर — «मी (नाव) (मनोकामना) साठी 11/21 शुक्रवार वैभवलक्ष्मी व्रत करीन; पूर्ण झाल्यावर उद्यापन करीन»; व्रत घरीच करावे — प्रवासात करू नये, तो शुक्रवार नंतर जोडावा.
2. दिवसभर: फलाहार किंवा एकभुक्त (मीठ चालते); मन-वाणी शुद्ध, कोणाची निंदा नाही, «जय माँ लक्ष्मी» चे स्मरण.
3. संध्याकाळची पूजा: पूर्वेकडे तोंड करून आसनावर बसावे; समोर चौरंगावर लाल/पिवळे कापड, त्यावर मूठभर तांदळाची रास, राशीवर पाण्याने भरलेला तांब्याचा कलश, कलशावर वाटी; वाटीत सोन्या/चांदीची वस्तू (नाणे, अंगठी, नथ — जी असेल ती; नसेल तर रुपयाचे नाणे).
4. लक्ष्मीचे चित्र (धनलक्ष्मी — कमळावर बसलेली, सुवर्णवर्षाव करणारी) आणि श्रीयंत्र समोर ठेवावे; तुपाचा दिवा, धूप; सोन्या-चांदीच्या वस्तूला दूध-पंचामृताने स्नान घालून स्वच्छ पाण्याने धुऊन, पुसून वाटीत ठेवावी.
5. पूजन: हळद-कुंकू-अक्षता, लाल/गुलाबी फुले (कमळ असल्यास सर्वोत्तम), अत्तर; श्रीयंत्र व लक्ष्मीच्या चित्राला नमस्कार करून «ॐ श्रीं ह्रीं श्रीं कमले कमलालये प्रसीद प्रसीद श्रीं ह्रीं श्रीं महालक्ष्म्यै नमः» 11/21/108 वेळा; अष्टलक्ष्मीच्या आठ नावांचे स्मरण; श्रीसूक्त/लक्ष्मीस्तोत्र (शक्य असल्यास).
6. कथा व आरती: वैभवलक्ष्मी व्रतकथा (खाली — शीलाची कथा) वाचावी/ऐकावी; «ॐ जय लक्ष्मी माता» आरती; नैवेद्य — खीर (तांदूळ-दूध-साखर-केशर) किंवा दुधाची मिठाई/पेढा; व्रत-पुस्तिकेनुसार शेवटी लक्ष्मीस्तवन.
7. प्रसाद: घरातील सर्वांना खीर; कलशातील पाणी तुळशीला/झाडांना; तांदूळ पक्ष्यांना; सोन्या-चांदीची वस्तू जपून ठेवावी (संपूर्ण व्रतभर हीच वस्तू).
8. उद्यापन (11 वा/21 वा शुक्रवार): तीच पूजा + 7 (किंवा 11, 21) सुवासिनी/कन्यांना बोलावून कुंकवाचा टिळा, वैभवलक्ष्मी व्रताची पुस्तिका व खिरीचा प्रसाद भेट (व्रताचा प्रसार — हेच उद्यापनाचे सार); श्रद्धेनुसार लक्ष्मीचे चित्र/श्रीयंत्र/वस्त्र दान; नारळ-ओढणी मातेला.

📿 वैभवलक्ष्मी व्रत (शुक्रवार) कैसे करा — विस्तृत विधि, सामग्री checklist व नियम →

पूजा-सामग्री ची सूची

श्रीयंत्र, सोन्या/चांदीची वस्तू, तांब्याचा कलश व खीर — वैभवलक्ष्मीची खास यादी.

• लक्ष्मीचे (धनलक्ष्मी) चित्र/मूर्ती, श्रीयंत्र (चित्र/तांब्याचे/चांदीचे), चौरंग, लाल-पिवळे कापड, आसन
• तांदूळ (मूठभर राशीसाठी), तांब्याचा/स्टीलचा कलश (पाणी), वाटी; सोन्या/चांदीची वस्तू — नाणे, अंगठी, नथ, साखळी (नसेल तर चांदीचे/रुपयाचे नाणे)
• पंचामृत (दूध-दही-तूप-मध-साखर) व दूध — वस्तूच्या स्नानासाठी; स्वच्छ पाणी, कापड
• हळद, कुंकू, अक्षता, मौली (नाडापुडी), अत्तर, गुलाबपाणी; लाल/गुलाबी/कमळाची फुले, हार
• तुपाचा दिवा, धूप-उदबत्ती, कापूर, आरतीचे ताट, घंटा, शंख
• नैवेद्य: खीर (तांदूळ-दूध-साखर-केशर-वेलची) किंवा दुधाची मिठाई/पेढा/बर्फी; फळे, विडा-सुपारी, नारळ
• कथा-पुस्तिका «वैभव लक्ष्मी व्रत-कथा» (गुजराती/हिंदी), लक्ष्मीची आरती, श्रीसूक्त
• उद्यापन: 7/11/21 सुवासिनींसाठी कुंकू, व्रत-पुस्तिका, खीर, नारळ-ओढणी, दक्षिणा; लक्ष्मीचे चित्र/श्रीयंत्र दान (श्रद्धेनुसार)

🛍 पूजा-सामग्री व यंत्र पाहा 🙏 पूजा बुक करा

प्रतिज्ञा-कथा

वैभवलक्ष्मीची कथा (शीलाची गोष्ट): एका नगरात शीला नावाची धर्मपरायण स्त्री आपल्या पतीसोबत सुखाने राहत होती — दोघेही भगवद्भक्त, दान-धर्माची आवड असलेले. काळाने कूस बदलली — पती वाईट संगतीत पडला, जुगार-दारू-सट्ट्यात घरातील सारी संपत्ती गमावली; घरात दारिद्र्य, कलह, दोन वेळच्या भाकरीचीही ददात. शीलाने धीर धरला, देवाचे भजन सोडले नाही.

📖 वैभवलक्ष्मी व्रत (शुक्रवार) ची पूरी व्रत-कथा पढ़ें →

खिरीचा नैवेद्य, दुधाची मिठाई; फलाहार/एकभुक्त

वैभवलक्ष्मीला खीर (तांदूळ-दूध-साखर-केशर) किंवा दुधापासून केलेली मिठाई प्रिय — संध्याकाळच्या पूजेत नैवेद्य दाखवून सर्वांना प्रसाद. व्रताच्या दिवशी फलाहार किंवा एकदाच सात्त्विक जेवण (मिठाला मनाई नाही — संतोषी मातेच्या व्रतासारखे आंबटाचे पथ्यही नाही); कांदा-लसूण-मांस-मद्य नाही.

• नैवेद्य: केशरी खीर (बासमती तांदूळ, साईसकट दूध, साखर/खडीसाखर, केशर, वेलची, बदाम-बेदाणे), दुधाचे पेढे, बर्फी, रबडी, नारळाचे लाडू; कमळकाकडी (काही घरांत)
• व्रताचे जेवण: फळे-दूध, साबुदाणा खिचडी/खीर, शिंगाड्याच्या पिठाची पुरी, बटाट्याची भाजी; किंवा एकदाच साधे सात्त्विक जेवण (वरण-भात-पोळी-भाजी) — घराच्या रीतीप्रमाणे
• उद्यापनाचा प्रसाद: खीर व पुस्तिका सुवासिनींना; ब्राह्मण/कन्याभोजन (श्रद्धेनुसार) — खीर-पुरी-भाजी
• वर्ज्य: मांस-मद्य-कांदा-लसूण; व्रताच्या दिवशी कोणाची निंदा-चहाडी (लक्ष्मीच्या वाराचा नियम)

वेगळा-वेगळा इलाक़ों ची रीत

गुजरात-महाराष्ट्रातून सुरू झालेले व्रत — रीत जवळपास सारखी; फरक कथा-पुस्तिकेची भाषा, सुवासिनींची संख्या आणि नैवेद्यात.

क्या करा, क्या न करा

वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न

📲 सहेलियों-परिवार ला WhatsApp वर भेजें🖼 तिथी-card साझा करा🎉 शुभेच्छा-card

हे देखील पढ़ें: संतोषी आई शुक्रवार व्रत · दिवाळी — लक्ष्मी पूजा · धनत्रयोदशी (धनतेरस) · शरद पूर्णिमा (कोजागरी लक्ष्मी) · सोमवार जलद

⚠️ च माहिती प्रचलित व्रत-पुस्तिका व लोकश्रद्धेवर आधारित आहे; आपल्या कुळाची, घराण्याची व प्रदेशाची रीत सर्वोपरी. धनप्राप्तीची श्रद्धा हा विश्वासाचा विषय आहे — व्रतासोबत उद्योग-बचत आवश्यक; प्रकृती ठीक नसल्यास व्रत करू नये, फक्त पूजा करावी.

🌐 Read this page in English · ← सर्व उपवास-सण · संपूर्ण उत्सव-दिनदर्शिका