🪷 ବୈଶାଖ ପୂର୍ଣିମା (ବୁଦ୍ଧ ପୂର୍ଣିମା/ନୃସିଂହ ଜଯ଼ନ୍ତୀ) 2027

ବୈଶାଖ ର ପୂର୍ଣିମା-ଭଗବାନ ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ଜନ୍ମ-ଜ୍ଞାନ-ନିର୍ବାଣ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ କୁର୍ମ-ଅବତାର, ବୈଶାଖ-ସ୍ନାନର ସମାପ୍ତି, ସତ୍ଯ଼ନାରାଯ଼ଣ-କଥା; ଏକ ଦିନ ପୂର୍ବରୁ ନୃସିଂହ ଜଯ଼ନ୍ତୀ।

ବୈଶାଖ ପୂର୍ଣିମା ବର୍ଷର ସର୍ବାଧିକ ଶୁଭ ପୂର୍ଣ୍ଣାବୃତ୍ତିରେ ଅଛି-ଅକ୍ଷଯ ତୃତୀଯା ର ପ୍ରାଯ଼ ବାର ଦିନ ପରେ | ବୌଦ୍ଧ ପରମ୍ପରାରେ ଏହି ଦିନ ଗୌତମ ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ଜନ୍ମ (ଲୁମ୍ବିନୀ), ବୋଧ-ପ୍ରାପ୍ତି (ବୋଧଗଯ଼ା) ଏବଂ ମହାପରିନିର୍ଵାଣ (କୁଶୀନଗର)-ତିନୋଟି-ତେଣୁ "ବୁଦ୍ଧ ପୂର୍ଣିମା/ଭେସାକ୍"; ହିନ୍ଦୁ ପରମ୍ପରାରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ କୁର୍ମ-ଅବତାରର ଦିନ, ବୈଶାଖ-ସ୍ନାନର ସମାପ୍ତି (ଚୈତ୍ର ପୂର୍ଣିମା ରୁ) ଏବଂ ସତ୍ଯ଼ନାରାଯ଼ଣ-କାହାଣୀର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା |

ଏକ ଦିନ ପୂର୍ବରୁ ବୈଶାଖ ଶୁକ୍ଲ ଚତୁର୍ଦଶୀ ରେ ପ୍ରଦୋଷ-କାଲ ରେ ନୃସିଂହ ଜଯ଼ନ୍ତୀ-ଭକ୍ତ ପ୍ରହ୍ଲାଦଙ୍କ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ପାଇଁ ସ୍ତମ୍ଭରୁ ପ୍ରକାଶିତ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଚତୁର୍ଥ ଅବତାରର ଦିନ (ଉପରେ ସାରଣୀରେ) | ମହିଳାମାନେ ପୂର୍ଣିମା-ବ୍ରତ, ଚନ୍ଦ୍ର-ଅର୍ଗ୍ଯ଼, ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଋତୁରେ ଜଳ-ଛତା-ଦାନ ଏବଂ ସତ୍ଯ଼ନାରାଯ଼ଣ-କଥା କରିଥାନ୍ତି। ଏହି ବର୍ଷର ତାରିଖ, ସ୍ନାନ-ମୁହୂର୍ତ୍ତ, ପଦ୍ଧତି, ସାମଗ୍ରୀ, କାହାଣୀ, ଉପଭୋଗ ଏବଂ ସ୍ଥାନର ରୀତିନୀତି ନିମ୍ନରେ ଦିଆଯାଇଛି।

ମହତ୍ତ୍ୱ — ଏହା ବ୍ରତ କାହିଁକି

ବୈଶାଖ-ସ୍ନାନ ସମାପ୍ତ କରିବା-ଯେଉଁମାନେ ଚୈତ୍ର ପୂର୍ଣିମା ରୁ ପ୍ରତିଦିନ ସକାଳେ ସ୍ନାନ କରିଥିଲେ, ଆଜି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ; ସ୍କନ୍ଦ-ପୁରାଣରେ ବୈଶାଖ ମାସକୁ ମାଧବ-ମାସ କୁହାଯାଏ-ଏହି ପୂର୍ଣିମା କୁ ଜଳ-ଦାନ (ପାତ୍ର, ପାୱା), ଖାଦ୍ଯ଼ଶସ୍ଯ଼, ଛତା, ଚପ୍ପଲ ଦାନ କରିବା ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଋତୁରେ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ସଦ୍ଗୁଣ |

ବୁଦ୍ଧ ପୂର୍ଣିମା-କରୁଣା, ଅହିଂସା, ମଧ୍ଯ଼ମ ମାର୍ଗ; ବୌଦ୍ଧ-ଦେଶ (ଶ୍ରୀଲଙ୍କା-ନେପାଳ-ଥାଇଲାଣ୍ଡ-ଭୁଟାନ) ଏବଂ ଭାରତରେ ସାରନାଥ-ବୋଧଗଯ଼ା-କୁଶୀନଗରରେ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର; ଭାରତରେ ସରକାରୀ ଛୁଟିଦିନ; ହିନ୍ଦୁ ପରମ୍ପରାରେ ବୁଦ୍ଧ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ନବମ ଅବତାର-ତେଣୁ ଉଭଯ଼ରେ ବୈଧ |

ନୃସିଂହ ଜଯ଼ନ୍ତୀ (ଚତୁର୍ଦଶୀ, ପ୍ରଦୋଷ)-"ଦିନ କିମ୍ବା ରାତି କିମ୍ବା ଘର କିମ୍ବା ବାହାରେ ନୁହେଁ"-ସନ୍ଧ୍ଯ଼ାରେ ସ୍ତମ୍ଭରୁ ଆବିର୍ଭାବ ହୋଇଥିବା ନୃସିଂହ ହିରଣ୍ଯକ୍ଯ଼ଶିପୁକୁ ହତ୍ଯ଼ା କରିଥିଲେ; ଭଯ଼-ଶତ୍ରୁ-ରୋଗ ଠାରୁ ରକ୍ଷାର ଶପଥ, ବିଶେଷ କରି ପିଲାମାନଙ୍କର ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ (ପ୍ରହ୍ଲାଦ-ଭାବ); ଦକ୍ଷିଣ-ମହାରାଷ୍ଟ୍ରରେ ବଡ଼ ଦିନ |

ପୂଜା-ବିଧି (ପଦକ୍ଷେପ ଅନୁଯାୟୀ)

ଏହା ହେଉଛି ଘରୋଇ ପଦ୍ଧତି-ଚତୁର୍ଦଶୀ ର ଶାମ ନୃସିଂହ-ସ୍ମରଣ, ପୂର୍ଣିମା ର ଭୋର-ସ୍ନାନ, ଦାନ, ସତ୍ଯ଼ନାରାଯ଼ଣ-କଥା, ଚନ୍ଦ୍ର-ଅର୍ଗ୍ଯ଼।

1. ଚତୁର୍ଦଶୀ (ଏକ ଦିନ ପୂର୍ବରୁ)-ନୃସିଂହ ଜଯ଼ନ୍ତୀଃ ଦିନରେ ବ୍ରତ (ଫଲହାର), ପ୍ରଦୋଷ-କାଲ ରେ ନୃସିଂହ/ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଚିତ୍ର, ଲାଲ-ହଳଦିଆ ଫୁଲ, ତୁଳସୀ, ପଞ୍ଚ ଅମୃତ; "ଓମ୍ ନୃସିଂହାଯ଼ା ନାମା"/"ଉଗ୍ର ବୀରମ୍ ମହାବିଷ୍ଣୁମ୍"... ମନ୍ତ୍ର; ପ୍ରହ୍ଲାଦ-କଥା; ପିଲାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ରକ୍ଷା-ପ୍ରାର୍ଥନା; ପରଦିନ ସକାଳେ ପାରଣ।
2. ପୂର୍ଣିମା କୁ ବ୍ରହ୍ମ-ମୁହୂର୍ତ୍ତ (ଉପର ସମଯ଼) ରେ ଗାଧୋଇବା-ବୈଶାଖ-ଗାଧୋଇବା ସମାପ୍ତି-ସଂକଳ୍ପ; ସୂର୍ଯ୍ୟ କୁ ଆର୍ଗ୍ଯ଼; ହଳଦିଆ ପୋଷାକ |
3. ପୂର୍ଣିମା-ଉପବାସର ସଂକଳ୍ପ; ବିଷ୍ଣୁ-ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ପୂଜା-ହଳଦିଆ ଫୁଲ, ତୁଳସୀ, ପଞ୍ଚ ଅମୃତ, ଚନ୍ଦନ; କୁର୍ମା-ଅବତାରର ସ୍ମରଣ; ବୁଦ୍ଧଙ୍କ ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି/ଚିତ୍ର ଯଦି ଧଳା ଫୁଲ-ଦୀପ (କରୁଣା-ଅହିଂସାର ସଂକଳ୍ପ) |
4. ସତ୍ଯ଼ନାରାଯ଼ଣ-କଥା (ପ୍ରଦୋଷ କିମ୍ବା ମଧ୍ଯ଼ାହ୍ନ): କଦଳୀ ସ୍ତମ୍ଭ/ପତ୍ର, କଳଶ, ପଞ୍ଚ ଅମୃତ, ପଞ୍ଜିରୀ-କଦଳୀ-ତୁଳସୀ ପ୍ରସାଦ; ପାଞ୍ଚଟି ଅଧ୍ଯ଼ାଯ଼; ଆରତି "ଜଯ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ରମଣା"।
5. ଦାନ (ମଧ୍ଯ଼ାହ୍ନ ପର୍ଯ୍ଯ଼ନ୍ତ): ପାଣି ଭର୍ତ୍ତି ପାତ୍ର/ସୋରହି, ପାୱା, ଛତା, ଚପଲ, ଫ୍ଯ଼ାନ୍, ସତ୍ତୁ, ଫଳ (ଆମ୍ବ-ତରଭୁଜ), ଖାଦ୍ଯ଼ଶସ୍ଯ଼, ପୋଷାକ-ବ୍ରାହ୍ମଣ/ଅଭାବୀ/ଗୌଶାଳା; ପିତାଙ୍କ ନାମରେ ତାରପାନ-ଦାନ।
6. ଅହିଂସା ଦିବସଃ ଏହି ଦିନ କୌଣସି ଜୀବନ ବିନା, ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କୁ ଖାଦ୍ଯ଼ ଏବଂ ପାଣି, ଗାଈମାନଙ୍କୁ ଚାରା; ବୌଦ୍ଧ-ବିହାର/ସ୍ତୂପ ଯଦି ଦର୍ଶନ, ବୁଦ୍ଧ-ଉପାସନା |
7. ଚନ୍ଦ୍ରୋଦଯ଼ (ଉପର ସମଯ଼) ରେ ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ କ୍ଷୀର-ଜଳର ଅର୍ଘ୍ଯ଼; ଖୀରର ଭୋଗ; ଉପବାସ ଖୋଲନ୍ତୁ।
8. ରାତିରେ ବିଷ୍ଣୁ/ବୁଦ୍ଧ-ଭଜନ; ପରବର୍ତ୍ତୀ ଦିନଠାରୁ ଜ୍ଯେଷ୍ଠ-ସାବିତ୍ରୀ (ଜ୍ଯେଷ୍ଠ ଅମାବସ୍ଯା) ଏବଂ ଗଙ୍ଗା ଦଶହରା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତି।

ପୂଜା-ସାମଗ୍ରୀର ତାଲିକା

ସତ୍ଯ଼ନାରାଯ଼ଣ-କାହାଣୀର ବିଷଯ଼ବସ୍ତୁ ଏବଂ ଉତ୍ତାପ ଦାନର ଜିନିଷ-ମୁଖ୍ଯ଼ |

• ବିଷ୍ଣୁ-ଲକ୍ଷ୍ମୀ (ସତ୍ଯ଼ନାରାଯ଼ଣ) ଙ୍କ ଚିତ୍ର, ହଳଦିଆ ପୋଷାକ, ଚେକପୋଷ୍ଟ, କଳଶ, କଦଳୀ ପତ୍ର/ସ୍ତମ୍ଭ, ଆମ୍ବ ପତ୍ର
• ପଞ୍ଚ ଅମୃତ, ତୁଳସୀ-ଡାଲ, ହଳଦିଆ-ଧଳା ଫୁଲ, ଚନ୍ଦନ, ରୋଲି, ଅକ୍ଷତ, ମୋଲି, ସୁପାରୀ-ପାନ
• ପ୍ରସାଦଃ ପଞ୍ଜିରି (ସୁଜି/ଆଟା-ଘିଅ-ଚିନି-ମଖାନା), କଦଳୀ, ଫଳ, ମିଶ୍ରୀ, ଖୀର।
• ନୃସିଂହ ଜଯ଼ନ୍ତୀଃ ଲାଲ-ହଳଦିଆ ଫୁଲ, ନୃସିଂହ/ବିଷ୍ଣୁ-ଚିତ୍ର, ଦୀପ
• ବୁଦ୍ଧ-ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି/ଚିତ୍ର (ଯଦି ଥାଏ), ଧଳା ଫୁଲ, ସୂର୍ଯ୍ଯ଼କିରଣ
• ଦାନଃ ଘଡ଼ା/ସୁରାହି, ଛାତି, ଚପ୍ପଲ, ଫ୍ଯ଼ାନ୍, ସାତୁ, ଫଳ, ଖାଦ୍ଯ଼, ପୋଷାକ, ଦକ୍ଷିଣ
• ଚନ୍ଦ୍ର-ଆର୍ଗ୍ଯ଼ଃ ତମ୍ବା ଲୋଟା, କ୍ଷୀର-ଜଳ; ଦୀପ, ଧୂପ, କପୁର, ଆରତୀ-ଥାଲୀ
• ସତ୍ଯ଼ନାରାଯ଼ଣ-କାହାଣୀ ପୁସ୍ତକ

🛍 ପୂଜା-ସାମଗ୍ରୀ ଓ ଯନ୍ତ୍ର ଦେଖନ୍ତୁ 🙏 ପୂଜା ବୁକ୍ କରନ୍ତୁ

ଉପବାସ-କାହାଣୀ

କୁସ୍ତିବୁଲ୍ଟର ରାଜା ଶୁଦ୍ଧୋଦନ ଏବଂ ମାଯ଼ା ଦେବୀଙ୍କ ପୁଅ ସିଦ୍ଧାର୍ଥ ବୈଶାଖ ପୂର୍ଣିମା ରେ ଲୁମ୍ବିନୀରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ; 29 ବର୍ଷରେ ରାଜପ୍ରାସାଦ-ରାଜ୍ଯ଼-ପରିବାର ଛାଡି ସତ୍ଯ଼ର ସନ୍ଧାନ କରିଥିଲେ; ଛଅ ବର୍ଷର ତପସ୍ଯ଼ା ପରେ ବୋଧଗଯ଼ାରେ ପିପୁଲ (ବୋଧି-ଗଛ) ତଳେ ବୈଶାଖ ପୂର୍ଣିମା ର ରାତି ବୁଦ୍ଧତ୍ୱ; 80 ବର୍ଷରେ କୁଶୀନଗରରେ ବୈଶାଖ ପୂର୍ଣିମା ରେ ମହାପରିନିର୍ଵାଣ-ଏହି ତିନୋଟି ଗୋଟିଏ ତାରିଖ | ଉପଦେଶ-ଚାରି ଆର୍ଯ୍ଯ଼-ସତ୍ଯ଼, ଅଷ୍ଟାଂଗିକ ମାର୍ଗ, "ଅପ୍ପ ଦୀପୋ ଭାଭା" (ନିଜ ଦୀପ ନିଜେ ହୁଅନ୍ତୁ)।

କୁର୍ମା-ଅବତାର-ସମୁଦ୍ର-ମନ୍ଥନରେ ମନ୍ଦ୍ରାଚଲ ପର୍ବତ ବୁଡ଼ିବାକୁ ଲାଗିଲା ଯେତେବେଳେ ବିଷ୍ଣୁ ଏକ କଇଁଛ (କୁର୍ମା) ଆକାର ଧାରଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଏହାକୁ ପିଠିରେ ଧରିଥିଲେ-ଏହା ବୈଶାଖ ପୂର୍ଣିମା ଥିଲା; ଧୈର୍ଯ୍ଯ଼ ଏବଂ ଆଧାରର ପ୍ରତୀକ | ସତ୍ଯ଼ନାରାଯ଼ଣ-କାହାଣୀର ପାଞ୍ଚଟି କାହାଣୀ (ଶତାନନ୍ଦ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଲାକାର, ସାଧୁ ବୈଶ୍ଯ଼, କଲାବତୀ, ରାଜା ତୁଙ୍ଗଦ୍ୱାଜ)-ସତ୍ଯ଼-ନାରାଯ଼ଣଙ୍କ ପୂଜା ର ସଂକଳ୍ପ ପୂରଣ କରିବାର ଫଳ |

ନୃସିଂହ-ହିରଣ୍ଯକଶ୍ଯ଼ପୁ ପଚାରିଲେ, "ତୁମର ବିଷ୍ଣୁ କେଉଁଠି?" ଏହି ସ୍ତମ୍ଭରେ? "ପ୍ରହଲାଦ କହିଲେ" ହଁ, ସେ ସବୁଆଡେ ଅଛନ୍ତି। "ସ୍ତମ୍ଭଟି ଭାଙ୍ଗିଗଲା, ଅଧା ପୁରୁଷ-ଅଧା ସିଂହ-ନୃସିଂହ-ସନ୍ଧ୍ଯା (ଦିନ କିମ୍ବା ରାତି), ଦହଲିସ (ଘର କିମ୍ବା ବାହାରେ), କୋଳରେ (ପୃଥିବୀ କିମ୍ବା ଆକାଶ), ନଖରେ (ଅସ୍ତ୍ର କିମ୍ବା ଅସ୍ତ୍ର)-ବରର ପ୍ରତ୍ଯ଼େକ ସର୍ତ୍ତ ମଧ୍ଯ଼ରେ-ବଧ କଲା; ପ୍ରହଲାଦକୁ କୋଳରେ ନେଇ ଶାନ୍ତ ହେଲା। ବୈଶାଖ ଶୁକ୍ଲ ଚତୁର୍ଦଶୀ, ପ୍ରଣୋଦନାର ଅବଧି।

ସତ୍ଯ଼ନାରାଯ଼ଣଙ୍କ ପଞ୍ଜିରି, ଖୀର, ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଦାନ-ଖାଦ୍ଯ଼

ପୂର୍ଣିମା ର ଭୋଗ ସାତ୍ବିକ-ପଞ୍ଜିରି-ପଞ୍ଚ ଅମୃତ-କଦଳୀ (କଥା), ଖୀର (ଚନ୍ଦ୍ର), ଫଳ; ନୃସିଂହ ଜଯ଼ନ୍ତୀରେ ପାନକମ୍-ଚନା-ଗୁଡ଼ (ଦକ୍ଷିଣ); ବୌଦ୍ଧ ପରମ୍ପରାରେ ଖୀର (ସୁଜାତାଙ୍କ ଖୀର) ଏବଂ ସରଳ ଖାଦ୍ଯ଼ | ଗ୍ରୀଷ୍ମ-ଆମ୍ବ-ତରଭୁଜ-ସାତୁ।

• ସତ୍ଯ଼ନାରାଯ଼ଣ-ପ୍ରସାଦଃ ପାନଜିରି (1 କପ୍ ସୁଜି/ଆଟା ଘିଅରେ ଭଜା, 1 କପ୍ ଚିନି, ମଖାନା-ଫଳ, ଇଲାଯଚୀ; କିମ୍ବା ପଞ୍ଚମିତ-କଦଳୀ-ତୁଳସୀ)-ସାୱା (11⁄4) ପରିମାଣ
• ଖୀର (ଚନ୍ଦ୍ର-ଭୋଗ-ସୁଜାତା ବୁଦ୍ଧଙ୍କୁ ଖୀର ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ), ଆମ୍ବ, ତରଭୁଜ, ସାତୁ-ଶରବତ।
• ନୃସିଂହ ଜଯ଼ନ୍ତୀ (ଚତୁର୍ଦଶୀ): ପାନକମ୍ (ଗୁଡ଼-ପାଣି), ଚନା-ଗୁଡ଼, ନଡ଼ିଆ; ପରଦିନ ସକାଳେ ପାରଣକୁ ଖୀର-ପୁଡ଼ି
• ଉପବାସଃ ଫଳ-କ୍ଷୀର-ସାତୁ; ଅହିଂସାତ୍ମକ ଭାବେ ସରଳ ସାତ୍ବିକ ଖାଦ୍ଯ଼ (ପିଆଜ-ରସୁଣ ନୁହେଁ)
• ଦାନ କରାଯାଇଥିବା ଜଳ-ଫଳ-ଖାଦ୍ଯ଼ ପ୍ରଥମେ ଭିନ୍ନ; ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କୁ ଖାଦ୍ଯ଼-ଜଳ

ଅଲଗା ଅଲଗା ଅଞ୍ଚଳର ରୀତି

ଉତ୍ତରରେ ସତ୍ଯ଼ନାରାଯ଼ଣ-ପୂର୍ଣିମା, ବୌଦ୍ଧ-ଅଞ୍ଚଳରେ ଭେସାକ୍, ଦକ୍ଷିଣରେ ନୃସିଂହ-ଜଯ଼ନ୍ତୀ ବଡ଼ ଦିନ।

କ'ଣ କରିବେ, କ'ଣ କରିବେ ନାହିଁ

ସାଧାରଣତଃ ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ

📲 ସାଙ୍ଗସାଥୀ ଓ ପରିବାରକୁ WhatsApp ରେ ପଠାନ୍ତୁ

ଏହା ମଧ୍ୟ ପଢ଼ନ୍ତୁ: ଅକ୍ଷଯ ତୃତୀଯା (12 ଦିନ ପ୍ରଥମେ) · ୱାଟ ସାବିତ୍ରୀ (ଜ୍ଯେଷ୍ଠ ଅମାବସ୍ଯା-ପରବର୍ତ୍ତୀ) · ଗଙ୍ଗା ଦଶହରା · ପୂର୍ଣିମା-ତାଲିକା

⚠️ ଏହି ବିବରଣୀ ପାରମ୍ପରିକ ରୀତିନୀତି ଏବଂ ଲୋକକଥା ଉପରେ ଆଧାରିତ; ଏହାର ପରିବାର ଏବଂ ସମ୍ପ୍ରଦାଯ଼ର ରୀତିନୀତି ସର୍ବାଗ୍ରେ | ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଋତୁରେ ଗାଧୋଇବା ସମଯ଼ରେ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ଯ଼ର ଯତ୍ନ ନିଅନ୍ତୁ।

🌐 Read this page in English · ← ସମସ୍ତ ବ୍ରତ-ପର୍ବ · ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପର୍ବ-କ୍ୟାଲେଣ୍ଡର