🕉 ଦୁର୍ଗା ଚାଳିଶା

📿 ଦୁର୍ଗା ଚାଳିଶା

ଚାଳିଶା

ରଚୟିତାଦେବୀଦାସ

ଭାଷାଅବଧୀ-ବ୍ରଜ

ଛନ୍ଦ40 ଚୌପାଈ + 1 ଦୋହା

ପାଠ-ସମୟପ୍ରାୟ 8–10 ମିନିଟ୍

ବିଶେଷ ଦିନନବରାତ୍ରି, ଅଷ୍ଟମୀ, ଶୁକ୍ରବାର

ମାଳାରୁଦ୍ରାକ୍ଷ ବା ରକ୍ତଚନ୍ଦନ

ଦୁର୍ଗା ଚାଳିଶାରେ ମା' ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ଅନେକ ରୂପ — ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣା, ଗୌରୀ, ସରସ୍ୱତୀ, ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ଦଶ ମହାବିଦ୍ୟା, କାଳୀ — ଓ ତାଙ୍କ ଅସୁର-ସଂହାର (ମହିଷାସୁର, ଶୁମ୍ଭ-ନିଶୁମ୍ଭ, ରକ୍ତବୀଜ)ର ବର୍ଣ୍ଣନା ଅଛି। ନବରାତ୍ରିରେ ଏହାର ନିତ୍ୟ ପାଠ ବିଶେଷ ଭାବେ କରାଯାଏ।

📖 ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପାଠ — ଅର୍ଥ ସହିତ

ସହଜରେ ପଢ଼ିବା ପାଇଁ ମୂଳ ପାଠ ଓଡ଼ିଆ ଲିପିରେ ଦିଆଯାଇଛି (ଉଚ୍ଚାରଣ ଅପରିବର୍ତ୍ତିତ); ଦେବନାଗରୀ ବା ରୋମାନ ଲିପିରେ ଦେଖିବାକୁ ଟ୍ୟାପ୍ କରନ୍ତୁ।

नमो नमो दुर्गे सुख करनी। नमो नमो अम्बे दुःख हरनी॥

ନମୋ ନମୋ ଦୁର୍ଗେ ସୁଖ କରନୀ। ନମୋ ନମୋ ଅମ୍ବେ ଦୁଃଖ ହରନୀ॥

Namo Namo Durge Sukh Karni | Namo Namo Ambe Duhkh Harni ||

ସୁଖ ଦେଉଥିବା ହେ ଦୁର୍ଗେ, ଆପଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର; ଦୁଃଖ ହରଣ କରୁଥିବା ହେ ଅମ୍ବେ, ଆପଣଙ୍କୁ ବାରମ୍ବାର ନମସ୍କାର।

निरंकार है ज्योति तुम्हारी। तिहूँ लोक फैली उजियारी॥

ନିରଂକାର ହୈ ଜ୍ୟୋତି ତୁମ୍ହାରୀ। ତିହୂଁ ଲୋକ ଫୈଲୀ ଉଜିୟାରୀ॥

Nirankar Hai Jyoti Tumhari | Tihun Lok Phaili Ujiyari ||

ଆପଣଙ୍କ ଜ୍ୟୋତି ନିରାକାର, ଯାହାର ଆଲୋକ ତିନି ଲୋକରେ ବ୍ୟାପିଛି।

शशि ललाट मुख महाविशाला। नेत्र लाल भृकुटि विकराला॥

ଶଶି ଲଲାଟ ମୁଖ ମହାବିଶାଲା। ନେତ୍ର ଲାଲ ଭୃକୁଟି ବିକରାଲା॥

Shashi Lalat Mukh Mahavishala | Netra Lal Bhrikuti Vikarala ||

ଆପଣଙ୍କ କପାଳରେ ଚନ୍ଦ୍ରମା, ମୁଖ ବିଶାଳ; ନେତ୍ର ନାଲି ଓ ଭ୍ରୂ ବିକରାଳ।

रूप मातु को अधिक सुहावे। दरश करत जन अति सुख पावे॥

ରୂପ ମାତୁ କୋ ଅଧିକ ସୁହାବେ। ଦରଶ କରତ ଜନ ଅତି ସୁଖ ପାବେ॥

Rup Matu Ko Adhik Suhave | Darash Karat Jan Ati Sukh Pave ||

ମାତାଙ୍କ ରୂପ ଅତି ମନୋହର; ତାଙ୍କ ଦର୍ଶନରେ ଭକ୍ତମାନେ ଅତି ସୁଖ ପାଆନ୍ତି।

तुम संसार शक्ति लय कीना। पालन हेतु अन्न धन दीना॥

ତୁମ ସଂସାର ଶକ୍ତି ଲୟ କୀନା। ପାଲନ ହେତୁ ଅନ୍ନ ଧନ ଦୀନା॥

Tum Sansar Shakti Lay Kina | Palan Hetu Anna Dhan Dina ||

ସଂସାରର ସମସ୍ତ ଶକ୍ତି ଆପଣଙ୍କଠାରେ ସମାହିତ; ପାଳନ ପାଇଁ ଆପଣ ଅନ୍ନ ଓ ଧନ ଦେଲେ।

अन्नपूर्णा हुई जग पाला। तुम ही आदि सुन्दरी बाला॥

ଅନ୍ନପୂର୍ଣା ହୁଈ ଜଗ ପାଲା। ତୁମ ହୀ ଆଦି ସୁନ୍ଦରୀ ବାଲା॥

Annapurna Hui Jag Pala | Tum Hi Adi Sundari Bala ||

ଅନ୍ନପୂର୍ଣ୍ଣା ହୋଇ ଆପଣ ଜଗତକୁ ପାଳନ କରନ୍ତି; ଆପଣ ହିଁ ଆଦି-ସୁନ୍ଦରୀ ବାଳା (ତ୍ରିପୁରସୁନ୍ଦରୀ)।

प्रलयकाल सब नाशन हारी। तुम गौरी शिवशंकर प्यारी॥

ପ୍ରଲୟକାଲ ସବ ନାଶନ ହାରୀ। ତୁମ ଗୌରୀ ଶିବଶଂକର ପ୍ୟାରୀ॥

Pralaykal Sab Nashan Hari | Tum Gauri Shivashankar Pyari ||

ପ୍ରଳୟ କାଳରେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ନାଶ କରୁଥିବା ଆପଣ; ଆପଣ ହିଁ ଶିବଶଙ୍କରଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଗୌରୀ।

शिव योगी तुम्हरे गुण गावें। ब्रह्मा विष्णु तुम्हें नित ध्यावें॥

ଶିବ ଯୋଗୀ ତୁମ୍ହରେ ଗୁଣ ଗାବେଂ। ବ୍ରହ୍ମା ବିଷ୍ଣୁ ତୁମ୍ହେଂ ନିତ ଧ୍ୟାବେଂ॥

Shiv Yogi Tumhare Gun Gaven | Brahma Vishnu Tumhen Nit Dhyaven ||

ଶିବ ଓ ଯୋଗୀମାନେ ଆପଣଙ୍କ ଗୁଣଗାନ କରନ୍ତି; ବ୍ରହ୍ମା ଓ ବିଷ୍ଣୁ ନିତି ଆପଣଙ୍କ ଧ୍ୟାନ କରନ୍ତି।

रूप सरस्वती को तुम धारा। दे सुबुद्धि ऋषि मुनिन उबारा॥

ରୂପ ସରସ୍ୱତୀ କୋ ତୁମ ଧାରା। ଦେ ସୁବୁଦ୍ଧି ଋଷି ମୁନିନ ଉବାରା॥

Rup Sarasvati Ko Tum Dhara | De Subuddhi Rishi Munin Ubara ||

ଆପଣ ସରସ୍ୱତୀଙ୍କ ରୂପ ଧରି ଋଷି-ମୁନିମାନଙ୍କୁ ସୁବୁଦ୍ଧି ଦେଇ ସେମାନଙ୍କ ଉଦ୍ଧାର କଲେ।

धरयो रूप नरसिंह को अम्बा। परगट भई फाड़कर खम्बा॥

ଧରୟୋ ରୂପ ନରସିଂହ କୋ ଅମ୍ବା। ପରଗଟ ଭଈ ଫାଡ଼କର ଖମ୍ବା॥

Dharyo Rup Narsinh Ko Amba | Pargat Bhai Phadakar Khamba ||

ହେ ଅମ୍ବା, ଆପଣ ନରସିଂହଙ୍କ ରୂପ ଧରି ଖମ୍ବ ଚିରି ପ୍ରକଟ ହେଲେ।

रक्षा करि प्रह्लाद बचायो। हिरणाकुश को स्वर्ग पठायो॥

ରକ୍ଷା କରି ପ୍ରହ୍ଲାଦ ବଚାୟୋ। ହିରଣାକୁଶ କୋ ସ୍ୱର୍ଗ ପଠାୟୋ॥

Raksha Kari Prahlad Bachayo | Hiranakush Ko Svarga Pathayo ||

ଆପଣ ରକ୍ଷା କରି ପ୍ରହ୍ଲାଦଙ୍କୁ ବଞ୍ଚାଇଲେ ଓ ହିରଣ୍ୟକଶିପୁକୁ (ବଧ କରି) ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପଠାଇଲେ।

लक्ष्मी रूप धरो जग माहीं। श्री नारायण अंग समाहीं॥

ଲକ୍ଷ୍ମୀ ରୂପ ଧରୋ ଜଗ ମାହୀଂ। ଶ୍ରୀ ନାରାୟଣ ଅଂଗ ସମାହୀଂ॥

Lakshmi Rup Dharo Jag Mahin | Shri Narayan Ang Samahin ||

ଆପଣ ଜଗତରେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ରୂପ ଧରି ଶ୍ରୀ ନାରାୟଣଙ୍କ ଅଙ୍ଗରେ ସମାହିତ ହେଲେ।

क्षीरसिन्धु में करत विलासा। दयासिन्धु दीजै मन आसा॥

କ୍ଷୀରସିନ୍ଧୁ ମେଂ କରତ ବିଲାସା। ଦୟାସିନ୍ଧୁ ଦୀଜୈ ମନ ଆସା॥

Kshirasindhu Men Karat Vilasa | Dayasindhu Dijai Man Asa ||

କ୍ଷୀରସାଗରରେ ଆପଣ ବିହାର କରନ୍ତି; ହେ ଦୟାର ସାଗର, ମୋ ମନର ଆଶା ପୂରଣ କରନ୍ତୁ।

हिंगलाज में तुम्हीं भवानी। महिमा अमित न जात बखानी॥

ହିଂଗଲାଜ ମେଂ ତୁମ୍ହୀଂ ଭବାନୀ। ମହିମା ଅମିତ ନ ଜାତ ବଖାନୀ॥

Hingalaj Men Tumhin Bhavani | Mahima Amit Na Jat Bakhani ||

ହିଙ୍ଗଳାଜ (ଶକ୍ତିପୀଠ)ରେ ଆପଣ ହିଁ ଭବାନୀ; ଆପଣଙ୍କ ଅସୀମ ମହିମାର ବର୍ଣ୍ଣନା କରିହେବ ନାହିଁ।

मातंगी अरु धूमावति माता। भुवनेश्वरी बगला सुख दाता॥

ମାତଂଗୀ ଅରୁ ଧୂମାବତି ମାତା। ଭୁବନେଶ୍ୱରୀ ବଗଲା ସୁଖ ଦାତା॥

Matangi Aru Dhumavati Mata | Bhuvaneshvari Bagla Sukh Data ||

ମାତଙ୍ଗୀ, ଧୂମାବତୀ, ଭୁବନେଶ୍ୱରୀ ଓ ବଗଳାମୁଖୀ — ଏହି (ମହାବିଦ୍ୟା) ରୂପ ସୁଖଦାୟୀ।

श्री भैरव तारा जग तारिणी। छिन्न भाल भव दुःख निवारिणी॥

ଶ୍ରୀ ଭୈରବ ତାରା ଜଗ ତାରିଣୀ। ଛିନ୍ନ ଭାଲ ଭବ ଦୁଃଖ ନିବାରିଣୀ॥

Shri Bhairav Tara Jag Tarini | Chhinna Bhal Bhav Duhkh Nivarini ||

ଭୈରବୀ ଓ ତାରା ରୂପରେ ଆପଣ ଜଗତକୁ ତାରନ୍ତି; ଛିନ୍ନମସ୍ତା ରୂପରେ ସଂସାରର ଦୁଃଖ ଦୂର କରନ୍ତି।

केहरि वाहन सोह भवानी। लांगुर वीर चलत अगवानी॥

କେହରି ବାହନ ସୋହ ଭବାନୀ। ଲାଂଗୁର ବୀର ଚଲତ ଅଗବାନୀ॥

Kehari Vahan Soh Bhavani | Langur Vir Chalat Agavani ||

ହେ ଭବାନୀ, ସିଂହ ଆପଣଙ୍କ ବାହନ; ବୀର ଲାଙ୍ଗୁର (ହନୁମାନ/ଭୈରବ) ଆପଣଙ୍କ ଆଗେ ଆଗେ ଚାଲନ୍ତି।

कर में खप्पर खड्ग विराजै। जाको देख काल डर भाजै॥

କର ମେଂ ଖପ୍ପର ଖଡ୍ଗ ବିରାଜୈ। ଜାକୋ ଦେଖ କାଲ ଡର ଭାଜୈ॥

Kar Men Khappar Khadga Virajai | Jako Dekh Kal Dar Bhajai ||

ଆପଣଙ୍କ ହାତରେ ଖର୍ପର ଓ ଖଡ୍ଗ ଶୋଭା ପାଉଛି, ଯାହା ଦେଖି କାଳ ମଧ୍ୟ ଡରି ପଳାଏ।

सोहै अस्त्र और त्रिशूला। जाते उठत शत्रु हिय शूला॥

ସୋହୈ ଅସ୍ତ୍ର ଔର ତ୍ରିଶୂଲା। ଜାତେ ଉଠତ ଶତ୍ରୁ ହିୟ ଶୂଲା॥

Sohai Astra Aur Trishula | Jate Uthat Shatru Hiy Shula ||

ଆପଣଙ୍କ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ତ୍ରିଶୂଳ ଶୋଭା ପାଉଛି, ଯାହା ଦେଖି ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ହୃଦୟରେ ପୀଡ଼ା ଜନ୍ମେ।

नगरकोट में तुम्हीं विराजत। तिहुँलोक में डंका बाजत॥

ନଗରକୋଟ ମେଂ ତୁମ୍ହୀଂ ବିରାଜତ। ତିହୁଁଲୋକ ମେଂ ଡଂକା ବାଜତ॥

Nagarkot Men Tumhin Virajat | Tihunlok Men Danka Bajat ||

ନଗରକୋଟ (କାଙ୍ଗଡ଼ା)ରେ ଆପଣ ହିଁ ବିରାଜମାନ; ତିନି ଲୋକରେ ଆପଣଙ୍କ ଡଙ୍କା ବାଜେ।

शुम्भ निशुम्भ दानव तुम मारे। रक्तबीज शंखन संहारे॥

ଶୁମ୍ଭ ନିଶୁମ୍ଭ ଦାନବ ତୁମ ମାରେ। ରକ୍ତବୀଜ ଶଂଖନ ସଂହାରେ॥

Shumbha Nishumbha Danav Tum Mare | Raktabij Shankhan Sanhare ||

ଆପଣ ଶୁମ୍ଭ-ନିଶୁମ୍ଭ ଦାନବଙ୍କୁ ମାରିଲେ ଓ ରକ୍ତବୀଜ ପରି ଅସଂଖ୍ୟ ଅସୁରଙ୍କୁ ସଂହାର କଲେ।

महिषासुर नृप अति अभिमानी। जेहि अघ भार मही अकुलानी॥

ମହିଷାସୁର ନୃପ ଅତି ଅଭିମାନୀ। ଜେହି ଅଘ ଭାର ମହୀ ଅକୁଲାନୀ॥

Mahishasur Nrip Ati Abhimani | Jehi Agh Bhar Mahi Akulani ||

ଅତି ଅହଙ୍କାରୀ ରାଜା ମହିଷାସୁରର ପାପର ଭାରରେ ପୃଥିବୀ ବ୍ୟାକୁଳ ହୋଇପଡ଼ିଥିଲା।

रूप कराल कालिका धारा। सेन सहित तुम तिहि संहारा॥

ରୂପ କରାଲ କାଲିକା ଧାରା। ସେନ ସହିତ ତୁମ ତିହି ସଂହାରା॥

Rup Karal Kalika Dhara | Sen Sahit Tum Tihi Sanhara ||

ସେତେବେଳେ ଆପଣ କାଳୀଙ୍କ ବିକରାଳ ରୂପ ଧରି ତାକୁ ତାହାର ସେନା ସହିତ ସଂହାର କଲେ।

परी गाढ़ सन्तन पर जब जब। भई सहाय मातु तुम तब तब॥

ପରୀ ଗାଢ଼ ସନ୍ତନ ପର ଜବ ଜବ। ଭଈ ସହାୟ ମାତୁ ତୁମ ତବ ତବ॥

Pari Gadh Santan Par Jab Jab | Bhai Sahay Matu Tum Tab Tab ||

ଯେତେବେଳେ ଯେତେବେଳେ ସାଧୁ-ସନ୍ଥଙ୍କ ଉପରେ ସଙ୍କଟ ପଡ଼ିଲା, ସେତେବେଳେ ସେତେବେଳେ ହେ ମାତା, ଆପଣ ସେମାନଙ୍କ ସହାୟକ ହେଲେ।

अमरपुरी अरु बासव लोका। तब महिमा सब रहें अशोका॥

ଅମରପୁରୀ ଅରୁ ବାସବ ଲୋକା। ତବ ମହିମା ସବ ରହେଂ ଅଶୋକା॥

Amarpuri Aru Basav Loka | Tab Mahima Sab Rahen Ashoka ||

ଅମରପୁରୀ (ସ୍ୱର୍ଗ) ଓ ଇନ୍ଦ୍ରଲୋକ — ସମସ୍ତେ ଆପଣଙ୍କ ମହିମାରେ ଶୋକରହିତ ରହନ୍ତି।

ज्वाला में है ज्योति तुम्हारी। तुम्हें सदा पूजें नर-नारी॥

ଜ୍ୱାଲା ମେଂ ହୈ ଜ୍ୟୋତି ତୁମ୍ହାରୀ। ତୁମ୍ହେଂ ସଦା ପୂଜେଂ ନର-ନାରୀ॥

Jvala Men Hai Jyoti Tumhari | Tumhen Sada Pujen Nar-Nari ||

ଜ୍ୱାଳାମୁଖୀ (ଶକ୍ତିପୀଠ)ରେ ଆପଣଙ୍କ ଜ୍ୟୋତି ଜଳୁଛି; ନର-ନାରୀ ସଦା ଆପଣଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି।

प्रेम भक्ति से जो यश गावें। दुःख दारिद्र निकट नहिं आवें॥

ପ୍ରେମ ଭକ୍ତି ସେ ଜୋ ଯଶ ଗାବେଂ। ଦୁଃଖ ଦାରିଦ୍ର ନିକଟ ନହିଂ ଆବେଂ॥

Prem Bhakti Se Jo Yash Gaven | Duhkh Daridra Nikat Nahin Aven ||

ଯେଉଁମାନେ ପ୍ରେମ ଓ ଭକ୍ତିରେ ଆପଣଙ୍କ ଯଶ ଗାନ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଖକୁ ଦୁଃଖ ଓ ଦାରିଦ୍ର୍ୟ ଆସେ ନାହିଁ।

ध्यावे तुम्हें जो नर मन लाई। जन्म-मरण ताकौ छुटि जाई॥

ଧ୍ୟାବେ ତୁମ୍ହେଂ ଜୋ ନର ମନ ଲାଈ। ଜନ୍ମ-ମରଣ ତାକୌ ଛୁଟି ଜାଈ॥

Dhyave Tumhen Jo Nar Man Lai | Janma-Maran Takau Chhuti Jai ||

ଯେ ମନ ଲଗାଇ ଆପଣଙ୍କ ଧ୍ୟାନ କରେ, ସେ ଜନ୍ମ-ମୃତ୍ୟୁର ବନ୍ଧନରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇଯାଏ।

जोगी सुर मुनि कहत पुकारी। योग न हो बिन शक्ति तुम्हारी॥

ଜୋଗୀ ସୁର ମୁନି କହତ ପୁକାରୀ। ଯୋଗ ନ ହୋ ବିନ ଶକ୍ତି ତୁମ୍ହାରୀ॥

Jogi Sur Muni Kahat Pukari | Yog Na Ho Bin Shakti Tumhari ||

ଯୋଗୀ, ଦେବତା ଓ ମୁନିମାନେ ଡାକି କହନ୍ତି — ଆପଣଙ୍କ ଶକ୍ତି ବିନା ଯୋଗ ସିଦ୍ଧ ହୁଏ ନାହିଁ।

शंकर आचारज तप कीनो। काम अरु क्रोध जीति सब लीनो॥

ଶଂକର ଆଚାରଜ ତପ କୀନୋ। କାମ ଅରୁ କ୍ରୋଧ ଜୀତି ସବ ଲୀନୋ॥

Shankar Acharaj Tap Kino | Kam Aru Krodh Jiti Sab Lino ||

ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଶଙ୍କର ତପସ୍ୟା କରି କାମ ଓ କ୍ରୋଧ — ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଜୟ କଲେ।

निशिदिन ध्यान धरो शंकर को। काहु काल नहिं सुमिरो तुमको॥

ନିଶିଦିନ ଧ୍ୟାନ ଧରୋ ଶଂକର କୋ। କାହୁ କାଲ ନହିଂ ସୁମିରୋ ତୁମକୋ॥

Nishidin Dhyan Dharo Shankar Ko | Kahu Kal Nahin Sumiro Tumako ||

ସେ ଦିନରାତି ଶଙ୍କରଙ୍କ ଧ୍ୟାନ କରୁଥିଲେ, କିନ୍ତୁ କେବେ ଆପଣଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କଲେ ନାହିଁ।

शक्ति रूप का मरम न पायो। शक्ति गई तब मन पछितायो॥

ଶକ୍ତି ରୂପ କା ମରମ ନ ପାୟୋ। ଶକ୍ତି ଗଈ ତବ ମନ ପଛିତାୟୋ॥

Shakti Rup Ka Maram Na Payo | Shakti Gai Tab Man Pachhitayo ||

ସେ ଶକ୍ତି-ରୂପର ରହସ୍ୟ ବୁଝିଲେ ନାହିଁ; ଯେତେବେଳେ ଶକ୍ତି ଚାଲିଗଲା, ସେତେବେଳେ ମନରେ ଅନୁତାପ କଲେ।

शरणागत हुई कीर्ति बखानी। जय जय जय जगदम्ब भवानी॥

ଶରଣାଗତ ହୁଈ କୀର୍ତି ବଖାନୀ। ଜୟ ଜୟ ଜୟ ଜଗଦମ୍ବ ଭବାନୀ॥

Sharnagat Hui Kirti Bakhani | Jai Jai Jai Jagdamba Bhavani ||

ତାପରେ ଶରଣକୁ ଆସି ସେ ଆପଣଙ୍କ କୀର୍ତ୍ତି ଗାନ କଲେ — «ଜୟ ଜୟ ଜୟ ଜଗଦମ୍ବା ଭବାନୀ»।

भई प्रसन्न आदि जगदम्बा। दई शक्ति नहिं कीन विलम्बा॥

ଭଈ ପ୍ରସନ୍ନ ଆଦି ଜଗଦମ୍ବା। ଦଈ ଶକ୍ତି ନହିଂ କୀନ ବିଲମ୍ବା॥

Bhai Prasanna Adi Jagdamba | Dai Shakti Nahin Kin Vilamba ||

ଆଦି ଜଗଦମ୍ବା ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ ଓ ବିନା ବିଳମ୍ବରେ ତାଙ୍କୁ (ପୁଣି) ଶକ୍ତି ଦେଇଦେଲେ।

मोको मातु कष्ट अति घेरो। तुम बिन कौन हरै दुःख मेरो॥

ମୋକୋ ମାତୁ କଷ୍ଟ ଅତି ଘେରୋ। ତୁମ ବିନ କୌନ ହରୈ ଦୁଃଖ ମେରୋ॥

Moko Matu Kashta Ati Ghero | Tum Bin Kaun Harai Duhkh Mero ||

ହେ ମାତା, ମୋତେ ବହୁତ କଷ୍ଟ ଘେରି ରହିଛି; ଆପଣଙ୍କ ବିନା ମୋର ଦୁଃଖ କିଏ ହରଣ କରିବ?

आशा तृष्णा निपट सतावें। मोह मदादिक सब बिनशावैं॥

ଆଶା ତୃଷ୍ଣା ନିପଟ ସତାବେଂ। ମୋହ ମଦାଦିକ ସବ ବିନଶାବୈଂ॥

Asha Trishna Nipat Sataven | Moh Madadik Sab Binashavain ||

ଆଶା ଓ ତୃଷ୍ଣା ମୋତେ ବହୁତ ହଇରାଣ କରନ୍ତି; (ଆପଣଙ୍କ କୃପାରେ) ମୋହ, ମଦ ଆଦି ସମସ୍ତ ବିକାର ନଷ୍ଟ ହେଉ।

शत्रु नाश कीजै महारानी। सुमिरौं इकचित तुम्हें भवानी॥

ଶତ୍ରୁ ନାଶ କୀଜୈ ମହାରାନୀ। ସୁମିରୌଂ ଇକଚିତ ତୁମ୍ହେଂ ଭବାନୀ॥

Shatru Nash Kijai Maharani | Sumiraun Ikachit Tumhen Bhavani ||

ହେ ମହାରାଣୀ, ମୋର ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ନାଶ କରନ୍ତୁ; ହେ ଭବାନୀ, ମୁଁ ଏକାଗ୍ର ମନରେ ଆପଣଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରୁଛି।

करो कृपा हे मातु दयाला। ऋद्धि-सिद्धि दै करहु निहाला॥

କରୋ କୃପା ହେ ମାତୁ ଦୟାଲା। ଋଦ୍ଧି-ସିଦ୍ଧି ଦୈ କରହୁ ନିହାଲା॥

Karo Kripa He Matu Dayala | Riddhi-Siddhi Dai Karhu Nihala ||

ହେ ଦୟାମୟୀ ମାତା, କୃପା କରନ୍ତୁ; ଋଦ୍ଧି-ସିଦ୍ଧି ଦେଇ ମୋତେ ଧନ୍ୟ କରନ୍ତୁ।

जब लगि जिऊँ दया फल पाऊँ। तुम्हरो यश मैं सदा सुनाऊँ॥

ଜବ ଲଗି ଜିଊଁ ଦୟା ଫଲ ପାଊଁ। ତୁମ୍ହରୋ ଯଶ ମୈଂ ସଦା ସୁନାଊଁ॥

Jab Lagi Jiun Daya Phal Paun | Tumharo Yash Main Sada Sunaun ||

ଯେତେଦିନ ବଞ୍ଚିବି, ଆପଣଙ୍କ ଦୟାର ଫଳ ପାଉଥାଏ ଓ ସଦା ଆପଣଙ୍କ ଯଶ ଶୁଣାଉଥାଏ।

दुर्गा चालीसा जो नित गावै। सब सुख भोग परमपद पावै॥

ଦୁର୍ଗା ଚାଲୀସା ଜୋ ନିତ ଗାବୈ। ସବ ସୁଖ ଭୋଗ ପରମପଦ ପାବୈ॥

Durga Chalisa Jo Nit Gavai | Sab Sukh Bhog Parampad Pavai ||

ଯେ ନିତ୍ୟ ଦୁର୍ଗା ଚାଳିଶା ଗାନ କରେ, ସେ ସମସ୍ତ ସୁଖ ଭୋଗ କରି ପରମପଦ (ମୋକ୍ଷ) ପାଏ।

देवीदास शरण निज जानी। करहु कृपा जगदम्ब भवानी॥

ଦେବୀଦାସ ଶରଣ ନିଜ ଜାନୀ। କରହୁ କୃପା ଜଗଦମ୍ବ ଭବାନୀ॥

Devidas Sharan Nij Jani | Karhu Kripa Jagdamba Bhavani ||

ଦେବୀଦାସଙ୍କୁ ନିଜ ଶରଣାଗତ ଜାଣି, ହେ ଜଗଦମ୍ବା ଭବାନୀ, କୃପା କରନ୍ତୁ।

॥ दोहा ॥ शरणागत रक्षा करे, भक्त रहे निःशंक। मैं आया तेरी शरण में, मातु लीजिये अंक॥

॥ ଦୋହା ॥ ଶରଣାଗତ ରକ୍ଷା କରେ, ଭକ୍ତ ରହେ ନିଃଶଂକ। ମୈଂ ଆୟା ତେରୀ ଶରଣ ମେଂ, ମାତୁ ଲୀଜିୟେ ଅଂକ॥

|| Doha || Sharnagat Raksha Kare, Bhakta Rahe Nihshank | Main Aya Teri Sharan Men, Matu Lijiye Ank ||

ମା' ଶରଣାଗତକୁ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି, ତେଣୁ ଭକ୍ତ ନିଶ୍ଚିନ୍ତ ରହେ; ହେ ମାତା, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ଶରଣକୁ ଆସିଛି — ମୋତେ ନିଜ କୋଳରେ ନିଅନ୍ତୁ।

💡 ଭାବାର୍ଥ

ଦୁର୍ଗା ଚାଳିଶାରେ ମା'ଙ୍କୁ ସମଗ୍ର ସୃଷ୍ଟିର ଶକ୍ତି, ପାଳନକର୍ତ୍ତ୍ରୀ ଓ ସଂହାରକର୍ତ୍ତ୍ରୀ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି; ଭକ୍ତ ନିଜର କଷ୍ଟ, ଶତ୍ରୁ ଓ ବିକାର ଦୂର କରିବା ତଥା ଋଦ୍ଧି-ସିଦ୍ଧି ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରେ।

📿 ଜପ-ଗଣନା (108ର ମାଳା)

ପ୍ରତି ଥର ଜପ ପରେ ବଟନ୍ ଦବାନ୍ତୁ; ପ୍ରତି 108 ଗଣନାରେ ଗୋଟିଏ ମାଳା ପୂରଣ ହୁଏ (ଫୋନ୍ କମ୍ପିବ)। ଗଣନା ଏହି ଡିଭାଇସ୍/ବ୍ରାଉଜରରେ ସଂରକ୍ଷିତ ରହେ।

📅 ଆଗାମୀ ଶୁଭ ଦିନ (ଆମ ପଞ୍ଚାଙ୍ଗରୁ)

23 ଅକ୍ଟୋ (ଶୁକ୍ରବାର)
30 ଅକ୍ଟୋ (ଶୁକ୍ରବାର)
6 ନଭେ (ଶୁକ୍ରବାର)
13 ନଭେ (ଶୁକ୍ରବାର)
20 ନଭେ (ଶୁକ୍ରବାର)
27 ନଭେ (ଶୁକ୍ରବାର)

ତାରିଖଗୁଡ଼ିକ ଦିଲ୍ଲୀର ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ ଅନୁସାରେ; ନିଜ ସହର ପାଇଁ ଆଜିର ପଞ୍ଚାଙ୍ଗ ଦେଖନ୍ତୁ।

🪔 କିପରି ଜପ / ପାଠ କରିବେ

ସମୟ: ସକାଳ ବା ସନ୍ଧ୍ୟା; ନବରାତ୍ରିର ନଅ ଦିନ ନିତ୍ୟ।
ଆସନ ଓ ଦିଗ: ନାଲି ଆସନରେ, ପୂର୍ବ ବା ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି ବସନ୍ତୁ।
ପ୍ରସ୍ତୁତି: ମା'ଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଘିଅ ଦୀପ, ନାଲି ଫୁଲ ଓ ରୋଲି-ଅକ୍ଷତ ଅର୍ପଣ କରନ୍ତୁ।
ସଂଖ୍ୟା: ପ୍ରତିଦିନ 1 ଥର ପାଠ; ନବରାତ୍ରିରେ ଲଗାତାର 9 ଦିନ; ବିଶେଷ କାମନାରେ 108 ପାଠର ଅନୁଷ୍ଠାନ ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ମାର୍ଗଦର୍ଶନରେ।
ସାଙ୍ଗରେ: ନବାର୍ଣ୍ଣ ମନ୍ତ୍ର «ଓଁ ଐଂ ହ୍ରୀଂ କ୍ଲୀଂ ଚାମୁଣ୍ଡାୟୈ ବିଚ୍ଚେ»ର ଗୋଟିଏ ମାଳା।
ଶେଷରେ: «ଜୟ ଅମ୍ବେ ଗୌରୀ» ଆରତୀ ଓ କନ୍ୟା/ସଧବା ନାରୀଙ୍କୁ ଭୋଜନ-ଦାନ (ଅଷ୍ଟମୀ/ନବମୀରେ)।

🛕 ପୂଜା ବିଧି (କ୍ରମାନୁସାରେ)

🧺 ଆବଶ୍ୟକ ସାମଗ୍ରୀ

ମାତା ଦୁର୍ଗାଙ୍କ ଚିତ୍ର/ମୂର୍ତ୍ତି
ନାଲି ଚୁନ୍ରୀ ଓ ନାଲି ବସ୍ତ୍ର
ନାଲି ଫୁଲ (ବିଶେଷକରି ମନ୍ଦାର)
ରୋଲି, କୁଙ୍କୁମ, ଅକ୍ଷତ, ସିନ୍ଦୂର
ଷୋଳ ଶୃଙ୍ଗାରର ସାମଗ୍ରୀ (ଯଥାଶକ୍ତି)
ଘିଅ ଦୀପ (ନବରାତ୍ରିରେ ଅଖଣ୍ଡ ଜ୍ୟୋତିର ପରମ୍ପରା)
ନଡ଼ିଆ, ଫଳ, ହାଲୁଆ-ପୁରି/ମିଠାର ଭୋଗ
ଲବଙ୍ଗ, ଅଳେଇଚ, ପାନ

🪷 ବିଧି

ସ୍ନାନ କରି ପରିଷ୍କାର (ସମ୍ଭବ ହେଲେ ଧୁଆ) ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧନ୍ତୁ; ପୂଜାସ୍ଥାନ ସଫା କରି ଚୌକି ଉପରେ ଏକ ପରିଷ୍କାର କପଡ଼ା ବିଛାନ୍ତୁ।
ଆଚମନ (ତିନି ଥର ଜଳ ଗ୍ରହଣ) କରି ହାତ-ମୁହଁ ଶୁଦ୍ଧ କରନ୍ତୁ; ଆସନରେ ବସି ମନକୁ ଶାନ୍ତ କରନ୍ତୁ।
ଦୀପ (ଘିଅ ବା ରାଶି ତେଲର) ଜାଳନ୍ତୁ — ଦୀପକୁ ଦେବତାଙ୍କ ଡାହାଣ ପଟେ ରଖିବା ପରମ୍ପରା।
ଡାହାଣ ହାତରେ ଜଳ, ଅକ୍ଷତ ଓ ଫୁଲ ନେଇ ସଙ୍କଳ୍ପ କରନ୍ତୁ — ନିଜ ନାମ, ଗୋତ୍ର, ସ୍ଥାନ, ତିଥି ଓ ପୂଜାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ମନେ ମନେ ବା ମୁହଁରେ କୁହନ୍ତୁ; ତାପରେ ଜଳକୁ ଭୂମିରେ ଛାଡ଼ି ଦିଅନ୍ତୁ।
ସର୍ବପ୍ରଥମେ ଶ୍ରୀ ଗଣେଶଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରନ୍ତୁ (ଓଁ ଗଂ ଗଣପତୟେ ନମଃ)।
ମାତାଙ୍କୁ ଆବାହନ କରନ୍ତୁ; ଚୌକି ଉପରେ କଳସ ସ୍ଥାପନ (ନବରାତ୍ରିରେ) ବା କେବଳ ଚିତ୍ର ସ୍ଥାପନ କରନ୍ତୁ।
ଜଳରେ ଆଚମନ/ସ୍ନାନ କରାଇ ନାଲି ଚୁନ୍ରୀ ଓଢ଼ାନ୍ତୁ; ରୋଲି-କୁଙ୍କୁମ, ସିନ୍ଦୂର, ଅକ୍ଷତ ଓ ନାଲି ଫୁଲ ଅର୍ପଣ କରନ୍ତୁ।
ଧୂପ-ଦୀପ ଦେଖାନ୍ତୁ, ନଡ଼ିଆ ଓ ଭୋଗ ଅର୍ପଣ କରନ୍ତୁ; ଦୁର୍ଗା ଚାଳିଶା, ଦୁର୍ଗା ସପ୍ତଶତୀ ପାଠ ବା ନବାର୍ଣ୍ଣ ମନ୍ତ୍ର (ଓଁ ଐଂ ହ୍ରୀଂ କ୍ଲୀଂ ଚାମୁଣ୍ଡାୟୈ ବିଚ୍ଚେ) ଜପ କରନ୍ତୁ।
«ଜୟ ଅମ୍ବେ ଗୌରୀ» ଆରତୀ ଗାନ କରନ୍ତୁ; ଅଷ୍ଟମୀ/ନବମୀରେ କନ୍ୟା-ପୂଜନର ପରମ୍ପରା ଅଛି।
ଶେଷରେ ଆରତୀ କରନ୍ତୁ, ପୁଷ୍ପାଞ୍ଜଳି ଅର୍ପଣ କରନ୍ତୁ ଓ ପରିକ୍ରମା କରନ୍ତୁ (ସ୍ଥାନ ନ ଥିଲେ ନିଜ ଜାଗାରେ ଘୂରି)।
ପୂଜାରେ ହୋଇଥିବା ଭୁଲତ୍ରୁଟି ପାଇଁ କ୍ଷମା ପ୍ରାର୍ଥନା କରନ୍ତୁ, ପ୍ରସାଦ ବାଣ୍ଟନ୍ତୁ ଓ ନିଜେ ମଧ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତୁ।

⚠️ ନିୟମ ଓ ସାବଧାନତା

ନବରାତ୍ରିରେ ସାତ୍ତ୍ୱିକ ଆହାର, ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ଓ (ଯଥାଶକ୍ତି) ବ୍ରତ ପାଳନ କରାଯାଏ; ପିଆଜ-ରସୁଣ ବର୍ଜିତ।
ମାତାଙ୍କୁ ଦୁବ ଚଢ଼ାଯାଏ ନାହିଁ — ପରମ୍ପରାରେ ଏହା ଗଣେଶଙ୍କ ପ୍ରିୟ।
ଅଖଣ୍ଡ ଜ୍ୟୋତି ଜାଳିଥିଲେ ତାହାକୁ ଲିଭିବାକୁ ଦିଅନ୍ତୁ ନାହିଁ ଓ ଘର ଖାଲି ଛାଡ଼ନ୍ତୁ ନାହିଁ।
ନାରୀର ଅପମାନ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିର ପୂଜା ସ୍ୱୀକାର ହୁଏ ନାହିଁ — ଏହା ଶାକ୍ତ-ପରମ୍ପରାର ମୂଳ ଭାବ।

📜 କଥା / ଉତ୍ପତ୍ତି

ଚାଳିଶାରେ ଆଦି ଶଙ୍କରାଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ସହିତ ଜଡ଼ିତ ଏକ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଆସେ — ସେ କେବଳ ଶିବଙ୍କ ଧ୍ୟାନ କଲେ, ଶକ୍ତିଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କଲେ ନାହିଁ; ଶକ୍ତି ବିନା ଅସମର୍ଥ ହେବାରୁ ସେ ମା'ଙ୍କ ସ୍ତୁତି କଲେ ଓ ମା' ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ତାଙ୍କୁ ପୁଣି ଶକ୍ତି ଦେଲେ। ଏହାର ଭାବ ହେଲା — ଶିବ ଓ ଶକ୍ତି ଅଲଗା ନୁହଁନ୍ତି।

ହିଙ୍ଗଳାଜ, ନଗରକୋଟ (କାଙ୍ଗଡ଼ା) ଓ ଜ୍ୱାଳାମୁଖୀ — ଚାଳିଶାରେ ତିନୋଟି ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଶକ୍ତିପୀଠର ଉଲ୍ଲେଖ ଅଛି।

🌟 ଲାଭ (ପରମ୍ପରା ଅନୁସାରେ)

ଭୟ, ଶତ୍ରୁ-ବାଧା ଓ ସଙ୍କଟରୁ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା।
ନବରାତ୍ରି-ସାଧନାର ମୂଳ ପାଠ; ମନୋବଳ ଓ ସାହସର କାମନା।
ଋଦ୍ଧି-ସିଦ୍ଧି ଓ ଘରେ ସୁଖ-ଶାନ୍ତି ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା।

ଏଗୁଡ଼ିକ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ପାରମ୍ପରିକ ବିଶ୍ୱାସ; ଫଳ ଶ୍ରଦ୍ଧା, ସଂଯମ ଓ ନିଜ କର୍ମ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ ବୋଲି ମାନାଯାଏ।

❓ ବାରମ୍ବାର ପଚରାଯାଉଥିବା ପ୍ରଶ୍ନ

ଦୁର୍ଗା ଚାଳିଶା କେବେ ପଢ଼ିବା ଉଚିତ?

ନବରାତ୍ରିର ନଅ ଦିନ, ପ୍ରତି ଶୁକ୍ରବାର ଓ ଅଷ୍ଟମୀରେ; ପ୍ରତିଦିନ ସକାଳ ବା ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ମଧ୍ୟ ପଢ଼ିପାରନ୍ତି।

ଦୁର୍ଗା ଚାଳିଶା ଓ ଦୁର୍ଗା ସପ୍ତଶତୀ କ'ଣ ଗୋଟିଏ?

ନା। ସପ୍ତଶତୀ (ଦେବୀ ମାହାତ୍ମ୍ୟ) ମାର୍କଣ୍ଡେୟ ପୁରାଣର 700 ସଂସ୍କୃତ ଶ୍ଳୋକ; ଚାଳିଶା ସେହି ଭାବର ଛୋଟ, ସରଳ ଲୋକଭାଷାର ସ୍ତୁତି।

ରଜସ୍ୱଳା ଅବସ୍ଥାରେ ପାଠ କରିହେବ କି?

ପରମ୍ପରା ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ; ଅନେକ ଘରେ ସେହି ଦିନମାନଙ୍କରେ ମାନସିକ ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ ଓ ବିଧିବତ୍ ପୂଜା-ସ୍ପର୍ଶ କରାଯାଏ ନାହିଁ — ନିଜ କୁଳ-ପରମ୍ପରା ଅନୁସାରେ ଚାଲନ୍ତୁ।

ନବରାତ୍ରିରେ କେତେ ଥର ପଢ଼ିବେ?

ସାଧାରଣତଃ ପ୍ରତିଦିନ ଏକ ବା ତିନି ଥର ପାଠ; ଅଖଣ୍ଡ ଜ୍ୟୋତି ସହିତ ସକାଳ-ସନ୍ଧ୍ୟା ଦୁଇ ସମୟରେ ପାଠର ପରମ୍ପରା ମଧ୍ୟ ଅଛି।

🪔 ଶ୍ରୀ ଦୁର୍ଗା ଆରତୀ · 🪔 ଶ୍ରୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଆରତୀ · 🪔 ନିଜ କୁଣ୍ଡଳୀରୁ ଆପଣଙ୍କ ଗ୍ରହ/ଇଷ୍ଟଦେବତା ଜାଣନ୍ତୁ · 🧙 ଜ୍ୟୋତିଷୀଙ୍କୁ ପଚାରନ୍ତୁ · 🕉 ସମସ୍ତ ମନ୍ତ୍ର ଓ ଆରତୀ · 🇮🇳 ହିନ୍ଦୀରେ ପଢ଼ନ୍ତୁ · 🌐 English

ଟିପ୍ପଣୀ: ଭକ୍ତି ଓ ଶୁଦ୍ଧ ଉଚ୍ଚାରଣ ସହିତ ପାଠ କରନ୍ତୁ; ବିଶେଷ ଅନୁଷ୍ଠାନ ପାଇଁ ଜଣେ ବିଦ୍ୱାନ ଆଚାର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ମାର୍ଗଦର୍ଶନ ନିଅନ୍ତୁ।

ଅନ୍ୟ ମନ୍ତ୍ର ଓ ଆରତୀ

ଏହି ବିଷୟର ପୃଷ୍ଠା

ମନ୍ତ୍ର, ଆରତୀ ଓ ଚାଳିଶା ବ୍ରତ-ପର୍ବ ସ୍ୱପ୍ନ-କୋଷ ହିନ୍ଦୁ କ୍ୟାଲେଣ୍ଡର ଶୁଭ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଆଜିର ପଞ୍ଚାଙ୍ଗ ଆଜିର ରାଶିଫଳ ଆଜିର ପଞ୍ଚାଙ୍ଗ ମାଗଣା କୁଣ୍ଡଳୀ କୁଣ୍ଡଳୀ ମିଳନ