🕉 સિદ્ધ કુંજિકા સ્તોત્ર

📜 સિદ્ધ કુંજિકા સ્તોત્ર

સ્તોત્ર

સ્રોતરુદ્રયામલ તંત્ર

ભાષાસંસ્કૃત (બીજ-મંત્રો સહિત)

પાઠ-સમયઆશરે 4 મિનિટ

ક્યારેદુર્ગા સપ્તશતી પહેલાં/નવરાત્રિ

દેવીચામુંડા (દુર્ગા)

મૂળ મંત્રનવાર્ણ મંત્ર

સિદ્ધ કુંજિકા સ્તોત્રને «કુંજી» (ચાવી) કહેવામાં આવ્યું છે — દુર્ગા સપ્તશતીના મંત્રોને જાગ્રત કરનારી. ગ્રંથ પોતે કહે છે કે તેના પાઠથી કવચ, અર્ગલા, કીલક વગેરે વિના પણ સપ્તશતી-પાઠનું ફળ મળે છે. તેમાં નવાર્ણ મંત્ર અને અનેક બીજાક્ષરો છે, તેથી તેને શુદ્ધ ઉચ્ચાર સાથે અને શ્રદ્ધાથી વાંચવાની પરંપરા છે.

📖 સંપૂર્ણ પાઠ — અર્થ સાથે

સરળતાથી વાંચી શકાય તે માટે મૂળ પાઠ ગુજરાતી લિપિમાં આપ્યો છે (ઉચ્ચાર એ જ રહે છે); દેવનાગરી કે Roman લિપિમાં જોવા માટે બટન દબાવો.

॥ शिव उवाच ॥ शृणु देवि प्रवक्ष्यामि कुञ्जिकास्तोत्रमुत्तमम्। येन मन्त्रप्रभावेण चण्डीजापः शुभो भवेत्॥१॥

॥ શિવ ઉવાચ ॥ શૃણુ દેવિ પ્રવક્ષ્યામિ કુઞ્જિકાસ્તોત્રમુત્તમમ્। યેન મન્ત્રપ્રભાવેણ ચણ્ડીજાપઃ શુભો ભવેત્॥૧॥

|| Shiva Uvacha || Shrinu Devi Pravakshyami Kunjikastotramuttamam | Yena Mantraprabhavena Chandijapah Shubho Bhavet ||1 ||

શિવ બોલ્યા — હે દેવી, સાંભળો; હું ઉત્તમ કુંજિકા-સ્તોત્ર કહું છું, જે મંત્રના પ્રભાવથી ચંડી (દુર્ગા સપ્તશતી)નો પાઠ શુભ (સફળ) થાય છે.

न कवचं नार्गलास्तोत्रं कीलकं न रहस्यकम्। न सूक्तं नापि ध्यानं च न न्यासो न च वार्चनम्॥२॥

ન કવચં નાર્ગલાસ્તોત્રં કીલકં ન રહસ્યકમ્। ન સૂક્તં નાપિ ધ્યાનં ચ ન ન્યાસો ન ચ વાર્ચનમ્॥૨॥

Na Kavacham Nargalastotram Kilakam Na Rahasyakam | Na Suktam Napi Dhyanam Cha Na Nyaso Na Cha Varchanam ||2 ||

(તેના પાઠથી) ન કવચ, ન અર્ગલા-સ્તોત્ર, ન કીલક, ન રહસ્ય, ન સૂક્ત, ન ધ્યાન, ન ન્યાસ કે ન (વિસ્તૃત) અર્ચનની જરૂર રહે છે.

कुञ्जिकापाठमात्रेण दुर्गापाठफलं लभेत्। अति गुह्यतरं देवि देवानामपि दुर्लभम्॥३॥

કુઞ્જિકાપાઠમાત્રેણ દુર્ગાપાઠફલં લભેત્। અતિ ગુહ્યતરં દેવિ દેવાનામપિ દુર્લભમ્॥૩॥

Kunjikapathamatrena Durgapathaphalam Labhet | Ati Guhyataram Devi Devanamapi Durlabham ||3 ||

ફક્ત કુંજિકાના પાઠથી દુર્ગા-પાઠનું ફળ મળે છે. હે દેવી, આ અત્યંત ગુપ્ત છે, દેવોને પણ દુર્લભ છે.

गोपनीयं प्रयत्नेन स्वयोनिरिव पार्वति। मारणं मोहनं वश्यं स्तम्भनोच्चाटनादिकम्। पाठमात्रेण संसिद्ध्येत् कुञ्जिकास्तोत्रमुत्तमम्॥४॥

ગોપનીયં પ્રયત્નેન સ્વયોનિરિવ પાર્વતિ। મારણં મોહનં વશ્યં સ્તમ્ભનોચ્ચાટનાદિકમ્। પાઠમાત્રેણ સંસિદ્ધ્યેત્ કુઞ્જિકાસ્તોત્રમુત્તમમ્॥૪॥

Gopaniyam Prayatnena Svayoniriva Parvati | Maranam Mohanam Vashyam Stambhanochchatanadikam | Pathamatrena Sansiddhyet Kunjikastotramuttamam ||4 ||

હે પાર્વતી, તેને પ્રયત્નપૂર્વક અત્યંત ગુપ્ત રાખવું જોઈએ. (તંત્ર-ગ્રંથ મુજબ) મારણ, મોહન, વશીકરણ, સ્તંભન, ઉચ્ચાટન વગેરે (ષટ્કર્મ) પણ આ પાઠ માત્રથી સિદ્ધ થાય છે — આ ગ્રંથનું કથન છે; અહીં તેનો ઉલ્લેખ ફક્ત પાઠની પૂર્ણતા માટે છે.

॥ अथ मन्त्रः ॥ ॐ ऐं ह्रीं क्लीं चामुण्डायै विच्चे। ॐ ग्लौं हुं क्लीं जूं सः ज्वालय ज्वालय ज्वल ज्वल प्रज्वल प्रज्वल ऐं ह्रीं क्लीं चामुण्डायै विच्चे ज्वल हं सं लं क्षं फट् स्वाहा॥

॥ અથ મન્ત્રઃ ॥ ૐ ઐં હ્રીં ક્લીં ચામુણ્ડાયૈ વિચ્ચે। ૐ ગ્લૌં હું ક્લીં જૂં સઃ જ્વાલય જ્વાલય જ્વલ જ્વલ પ્રજ્વલ પ્રજ્વલ ઐં હ્રીં ક્લીં ચામુણ્ડાયૈ વિચ્ચે જ્વલ હં સં લં ક્ષં ફટ્ સ્વાહા॥

|| Atha Mantrah || Om Aim Hrim Klim Chamundayai Vichche | Om Glaum Hum Klim Jum Sah Jvalaya Jvalaya Jvala Jvala Prajvala Prajvala Aim Hrim Klim Chamundayai Vichche Jvala Ham Sam Lam Ksham Phat Svaha ||

મૂળ મંત્ર — નવાર્ણ મંત્ર (ૐ ઐં હ્રીં ક્લીં ચામુણ્ડાયૈ વિચ્ચે) સાથે બીજાક્ષરો અને «જ્વાલય-પ્રજ્વલ» (પ્રજ્વલિત કરો) શબ્દોવાળો કુંજિકા-મંત્ર, જેનાથી મંત્ર-શક્તિને જાગ્રત કરવાની પ્રાર્થના છે.

नमस्ते रुद्ररूपिण्यै नमस्ते मधुमर्दिनि। नमः कैटभहारिण्यै नमस्ते महिषार्दिनि॥१॥

નમસ્તે રુદ્રરૂપિણ્યૈ નમસ્તે મધુમર્દિનિ। નમઃ કૈટભહારિણ્યૈ નમસ્તે મહિષાર્દિનિ॥૧॥

Namaste Rudrarupinyai Namaste Madhumardini | Namah Kaitabhaharinyai Namaste Mahishardini ||1 ||

હે રુદ્ર-રૂપિણી, મધુનું મર્દન કરનારાં, કૈટભનો સંહાર કરનારાં, મહિષાસુરનો વધ કરનારાં — આપને નમસ્કાર.

नमस्ते शुम्भहन्त्र्यै च निशुम्भासुरघातिनि। जाग्रतं हि महादेवि जपं सिद्धं कुरुष्व मे॥२॥

નમસ્તે શુમ્ભહન્ત્ર્યૈ ચ નિશુમ્ભાસુરઘાતિનિ। જાગ્રતં હિ મહાદેવિ જપં સિદ્ધં કુરુષ્વ મે॥૨॥

Namaste Shumbhahantryai Cha Nishumbhasuraghatini | Jagratam Hi Mahadevi Japam Siddham Kurushva Me ||2 ||

શુંભનું હનન અને નિશુંભનો વધ કરનારાં, આપને નમસ્કાર. હે મહાદેવી, જાગ્રત થાઓ અને મારો જપ સિદ્ધ કરો.

ऐंकारी सृष्टिरूपायै ह्रींकारी प्रतिपालिका। क्लींकारी कामरूपिण्यै बीजरूपे नमोऽस्तु ते॥३॥

ઐંકારી સૃષ્ટિરૂપાયૈ હ્રીંકારી પ્રતિપાલિકા। ક્લીંકારી કામરૂપિણ્યૈ બીજરૂપે નમોઽસ્તુ તે॥૩॥

Ainkari Srishtirupayai Hrinkari Pratipalika | Klinkari Kamarupinyai Bijarupe Namo'stu Te ||3 ||

«ઐં»-કાર રૂપે સૃષ્ટિ-સ્વરૂપા, «હ્રીં»-કાર રૂપે પાલન કરનારાં, «ક્લીં»-કાર રૂપે કામ-રૂપિણી — બીજ-સ્વરૂપા આપને નમસ્કાર.

चामुण्डा चण्डघाती च यैकारी वरदायिनी। विच्चे चाभयदा नित्यं नमस्ते मन्त्ररूपिणि॥४॥

ચામુણ્ડા ચણ્ડઘાતી ચ યૈકારી વરદાયિની। વિચ્ચે ચાભયદા નિત્યં નમસ્તે મન્ત્રરૂપિણિ॥૪॥

Chamunda Chandaghati Cha Yaikari Varadayini | Vichche Chabhayada Nityam Namaste Mantrarupini ||4 ||

આપ ચામુંડા, ચંડનો ઘાત કરનારાં, «યૈ»-કાર રૂપે વર આપનારાં અને «વિચ્ચે» રૂપે સદા અભય આપનારાં છો — મંત્ર-સ્વરૂપિણી આપને નમસ્કાર.

धां धीं धूं धूर्जटेः पत्नी वां वीं वूं वागधीश्वरी। क्रां क्रीं क्रूं कालिका देवि शां शीं शूं मे शुभं कुरु॥५॥

ધાં ધીં ધૂં ધૂર્જટેઃ પત્ની વાં વીં વૂં વાગધીશ્વરી। ક્રાં ક્રીં ક્રૂં કાલિકા દેવિ શાં શીં શૂં મે શુભં કુરુ॥૫॥

Dham Dhim Dhum Dhurjateh Patni Vam Vim Vum Vagadhishvari | Kram Krim Krum Kalika Devi Sham Shim Shum Me Shubham Kuru ||5 ||

«ધાં ધીં ધૂં» — ધૂર્જટિ (શિવ)નાં પત્ની; «વાં વીં વૂં» — વાણીનાં સ્વામિની; «ક્રાં ક્રીં ક્રૂં» — કાલિકા દેવી; «શાં શીં શૂં» — મારું કલ્યાણ કરો.

हुं हुं हुंकाररूपिण्यै जं जं जं जम्भनादिनी। भ्रां भ्रीं भ्रूं भैरवी भद्रे भवान्यै ते नमो नमः॥६॥

હું હું હુંકારરૂપિણ્યૈ જં જં જં જમ્ભનાદિની। ભ્રાં ભ્રીં ભ્રૂં ભૈરવી ભદ્રે ભવાન્યૈ તે નમો નમઃ॥૬॥

Hum Hum Hunkararupinyai Jam Jam Jam Jambhanadini | Bhram Bhrim Bhrum Bhairavi Bhadre Bhavanyai Te Namo Namah ||6 ||

«હું હું» હુંકાર-રૂપિણી, «જં જં જં» જંભ (દૈત્ય)નો નાશ કરનારાં, «ભ્રાં ભ્રીં ભ્રૂં» ભૈરવી, હે કલ્યાણી ભવાની — આપને વારંવાર નમસ્કાર.

अं कं चं टं तं पं यं शं वीं दुं ऐं वीं हं क्षं। धिजाग्रं धिजाग्रं त्रोटय त्रोटय दीप्तं कुरु कुरु स्वाहा॥७॥

અં કં ચં ટં તં પં યં શં વીં દું ઐં વીં હં ક્ષં। ધિજાગ્રં ધિજાગ્રં ત્રોટય ત્રોટય દીપ્તં કુરુ કુરુ સ્વાહા॥૭॥

Am Kam Cham Tam Tam Pam Yam Sham Vim Dum Aim Vim Ham Ksham | Dhijagram Dhijagram Trotaya Trotaya Diptam Kuru Kuru Svaha ||7 ||

(વર્ણમાળાના બીજાક્ષરો) — મંત્રને જાગ્રત કરો, (અવરોધોનાં બંધન) તોડો, દીપ્ત કરો — સ્વાહા.

पां पीं पूं पार्वती पूर्णा खां खीं खूं खेचरी तथा। सां सीं सूं सप्तशती देव्या मन्त्रसिद्धिं कुरुष्व मे॥८॥

પાં પીં પૂં પાર્વતી પૂર્ણા ખાં ખીં ખૂં ખેચરી તથા। સાં સીં સૂં સપ્તશતી દેવ્યા મન્ત્રસિદ્ધિં કુરુષ્વ મે॥૮॥

Pam Pim Pum Parvati Purna Kham Khim Khum Khechari Tatha | Sam Sim Sum Saptashati Devya Mantrasiddhim Kurushva Me ||8 ||

«પાં પીં પૂં» — પૂર્ણા પાર્વતી; «ખાં ખીં ખૂં» — ખેચરી (આકાશમાં વિચરનારાં); «સાં સીં સૂં» — સપ્તશતી દેવી, મારા મંત્રને સિદ્ધ કરો.

इदं तु कुञ्जिकास्तोत्रं मन्त्रजागर्तिहेतवे। अभक्ते नैव दातव्यं गोपितं रक्ष पार्वति॥ यस्तु कुञ्जिकया देवि हीनां सप्तशतीं पठेत्। न तस्य जायते सिद्धिररण्ये रोदनं यथा॥

ઇદં તુ કુઞ્જિકાસ્તોત્રં મન્ત્રજાગર્તિહેતવે। અભક્તે નૈવ દાતવ્યં ગોપિતં રક્ષ પાર્વતિ॥ યસ્તુ કુઞ્જિકયા દેવિ હીનાં સપ્તશતીં પઠેત્। ન તસ્ય જાયતે સિદ્ધિરરણ્યે રોદનં યથા॥

Idam Tu Kunjikastotram Mantrajagartihetave | Abhakte Naiva Datavyam Gopitam Raksha Parvati || Yastu Kunjikaya Devi Hinam Saptashatim Pathet | Na Tasya Jayate Siddhiraranye Rodanam Yatha ||

આ કુંજિકા-સ્તોત્ર મંત્રને જાગ્રત કરવા માટે છે; તે અભક્તને ન આપો, હે પાર્વતી, તેને ગુપ્ત રાખો. જે કુંજિકા વિના સપ્તશતીનો પાઠ કરે છે, તેને સિદ્ધિ મળતી નથી — જેમ જંગલમાં રડવું (નિષ્ફળ).

📿 જપ-ગણતરી (108 મણકાની માળા)

દરેક જપ વખતે બટન દબાવો; દર 108 જપે એક માળા પૂરી થાય છે (ફોન વાઇબ્રેટ થશે). ગણતરી આ જ ઉપકરણ/બ્રાઉઝરમાં સચવાય છે.

📅 આગામી શુભ દિવસો (અમારા પંચાંગ મુજબ)

23 ઑક્ટો (શુક્રવાર)
30 ઑક્ટો (શુક્રવાર)
6 નવે (શુક્રવાર)
13 નવે (શુક્રવાર)
20 નવે (શુક્રવાર)
27 નવે (શુક્રવાર)

તારીખો દિલ્હીના સૂર્યોદય મુજબ છે; તમારા શહેર માટે આજનું પંચાંગ જુઓ.

🪔 જપ / પાઠ કેવી રીતે કરવો

સમય: નવરાત્રિમાં દુર્ગા સપ્તશતી પહેલાં; અથવા સવારે/રાત્રે દેવી-પૂજા પછી.
વિધિ: દેવી સામે દીવો, લાલ ફૂલ; પહેલાં ગણેશ-સ્મરણ, પછી સ્તોત્ર — બીજાક્ષરો સ્પષ્ટ અને ધીમે.
સંખ્યા: રોજ 1 વાર; નવરાત્રિમાં દરરોજ.
સાવચેતી: બીજ-મંત્રોનો ઉચ્ચાર કોઈ જાણકાર પાસેથી સાંભળીને શીખો; તાંત્રિક પ્રયોગ (ષટ્કર્મ)નો પ્રયાસ ન કરો — ભક્તિભાવથી પાઠ જ પૂરતો છે.

🛕 પૂજા-વિધિ (ક્રમવાર)

🧺 જરૂરી સામગ્રી

મા દુર્ગાનું ચિત્ર/મૂર્તિ
લાલ ચૂંદડી અને લાલ વસ્ત્ર
લાલ ફૂલ (ખાસ કરીને જાસૂદ)
રોલી, કંકુ, અક્ષત, સિંદૂર
સોળ શણગારની સામગ્રી (યથાશક્તિ)
ઘીનો દીવો (નવરાત્રિમાં અખંડ જ્યોતની પરંપરા)
શ્રીફળ, ફળ, શીરો-પૂરી/મીઠાઈનો ભોગ
લવિંગ, એલચી, નાગરવેલનું પાન

🪷 વિધિ

સ્નાન કરીને સ્વચ્છ (શક્ય હોય તો ધોયેલાં) વસ્ત્રો પહેરો; પૂજા-સ્થાન સાફ કરીને બાજઠ પર સ્વચ્છ વસ્ત્ર પાથરો.
આચમન (ત્રણ વાર જળ ગ્રહણ) કરીને હાથ-મોંની શુદ્ધિ કરો; આસન પર બેસીને મન શાંત કરો.
દીવો (ઘી કે તલના તેલનો) પ્રગટાવો — દીવો દેવતાની જમણી બાજુ રાખવાની પરંપરા છે.
જમણા હાથમાં જળ, અક્ષત અને ફૂલ લઈને સંકલ્પ કરો — તમારું નામ, ગોત્ર, સ્થળ, તિથિ અને પૂજાનો હેતુ મનમાં કે બોલીને કહો; પછી જળ જમીન પર છોડી દો.
સૌથી પહેલાં શ્રી ગણેશનું સ્મરણ કરો (ૐ ગં ગણપતયે નમઃ).
માતાજીનું આવાહન કરો; બાજઠ પર કળશ-સ્થાપના (નવરાત્રિમાં) કરો અથવા ફક્ત ચિત્ર સ્થાપિત કરો.
જળથી આચમન/સ્નાન કરાવીને લાલ ચૂંદડી ઓઢાડો; રોલી-કંકુ, સિંદૂર, અક્ષત અને લાલ ફૂલ અર્પણ કરો.
ધૂપ-દીપ દેખાડો, શ્રીફળ અને ભોગ અર્પણ કરો; દુર્ગા ચાલીસા, દુર્ગા સપ્તશતી કે નવાર્ણ મંત્ર (ૐ ઐં હ્રીં ક્લીં ચામુણ્ડાયૈ વિચ્ચે)નો જપ કરો.
«જય અંબે ગૌરી» આરતી ગાઓ; આઠમ/નોમના દિવસે કન્યા-પૂજનની પરંપરા છે.
અંતે આરતી કરો, પુષ્પાંજલિ અર્પણ કરો અને પ્રદક્ષિણા કરો (જગ્યા ન હોય તો પોતાની જગ્યાએ જ ફરીને).
પૂજામાં થયેલી ભૂલચૂક માટે ક્ષમા-પ્રાર્થના કરો, પ્રસાદ વહેંચો અને પોતે પણ ગ્રહણ કરો.

⚠️ નિયમો અને સાવચેતી

નવરાત્રિમાં સાત્ત્વિક ભોજન, બ્રહ્મચર્ય અને (યથાશક્તિ) ઉપવાસ રાખવામાં આવે છે; ડુંગળી-લસણ વર્જિત.
માતાજીને દૂર્વા (ધરો) ચઢાવવામાં આવતી નથી — પરંપરામાં તે ગણેશજીને પ્રિય છે.
અખંડ જ્યોત પ્રગટાવી હોય તો તેને ઓલવાવા ન દો અને ઘર ખાલી ન છોડો.
સ્ત્રીનું અપમાન કરનારની પૂજા સ્વીકાર થતી નથી — આ શાક્ત-પરંપરાનો મૂળ ભાવ છે.

🌟 લાભ (પરંપરા મુજબ)

દુર્ગા સપ્તશતી-પાઠને પૂર્ણ/સફળ કરવાની પ્રાર્થના (ગ્રંથ મુજબ).
દેવીનાં શક્તિ-રૂપો — સૃષ્ટિ, પાલન, અભય — નું સ્મરણ (શ્લોક 3–4).

આ શાસ્ત્રોમાં વર્ણવેલી પરંપરાગત માન્યતાઓ છે; ફળ શ્રદ્ધા, નિયમ-પાલન અને પોતાનાં કર્મો પર આધાર રાખે છે એમ માનવામાં આવે છે.

❓ વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો

શું સિદ્ધ કુંજિકા એકલું વાંચી શકાય?

હા; ગ્રંથ કહે છે કે ફક્ત કુંજિકા-પાઠથી પણ દુર્ગા-પાઠનું ફળ મળે છે. સપ્તશતી પહેલાં વાંચવું પણ પરંપરા છે.

તેમાં «મારણ-મોહન»નો ઉલ્લેખ શા માટે છે?

આ તંત્ર-ગ્રંથનું મૂળ કથન છે, જે સંપૂર્ણ પાઠમાં આવે છે. ભક્ત માટે તેનો ઉદ્દેશ દેવી-ભક્તિ અને મંત્ર-જાગરણ છે — કોઈને હાનિ પહોંચાડવાનો કોઈ પ્રયોગ ન કરો.

📿 દુર્ગા ચાલીસા · 🪔 શ્રી દુર્ગા આરતી (જય અંબે ગૌરી) · 🪔 તમારી કુંડળી પરથી તમારો ગ્રહ/ઇષ્ટદેવ જાણો · 🧙 જ્યોતિષીને પૂછો · 🕉 બધા મંત્રો અને આરતીઓ · 🇮🇳 હિન્દીમાં વાંચો · 🌐 English

નોંધ: ભક્તિભાવ અને શુદ્ધ ઉચ્ચાર સાથે પાઠ કરો; વિશેષ અનુષ્ઠાન માટે જાણકાર આચાર્યનું માર્ગદર્શન લો.

અન્ય મંત્ર અને આરતી

આ વિષયનાં પાનાં

મંત્ર, આરતી અને ચાલીસા વ્રત-તહેવાર સ્વપ્ન-કોશ હિંદુ કેલેન્ડર શુભ મુહૂર્ત આજનું પંચાંગ આજનું રાશિફળ આજનું પંચાંગ મફત કુંડળી કુંડળી મેળાપ