🕉 ॐ नमः शिवाय

मंत्र

नावपंचाक्षरी मंत्र

अक्षरेन-मः-शि-वा-य (ॐ सह षडक्षरी)

देवताशिव

माळरुद्राक्ष

वेळकधीही; सोमवार, प्रदोष विशेष

«ॐ नमः शिवाय» हा सर्वांत सोपा आणि सर्वाधिक प्रचलित शिवमंत्र आहे. कोणत्याही विशेष विधीशिवाय किंवा दीक्षेशिवाय कोणीही, कधीही याचा जप करू शकतो — चालता-फिरता मानसिक जप करण्याचीही परंपरा आहे.

📖 संपूर्ण पाठ — अर्थासह

मूळ पाठ सहज वाचता यावा म्हणून मराठी वाचकांच्या देवनागरी लिपीतच दिला आहे (उच्चार बदललेला नाही); रोमन लिपीत पाहण्यासाठी वरील बटण दाबा.

ॐ नमः शिवाय॥

Om Namah Shivaya ||

कल्याणस्वरूप भगवान शिवाला नमस्कार — मी स्वतःला शिवाला समर्पित करतो.

🔍 शब्दशः अर्थ

ॐ (Om)प्रणव — परमात्म्याचा नाद

नमः (Namah)नमस्कार, समर्पण («मी नव्हे, तुम्ही»)

शिवाय (Shivaya)कल्याणस्वरूप शिवाला

न-मः-शि-वा-य (Na-Mah-Shi-Va-Ya)परंपरेनुसार ही पाच अक्षरे पृथ्वी, जल, अग्नी, वायू आणि आकाश — या पंचतत्त्वांची प्रतीके मानली जातात

📿 जप-गणना (108 मण्यांची माळ)

प्रत्येक जपाला एकदा बटण दाबा; प्रत्येक 108 जपांनंतर एक माळ पूर्ण होते (फोन हलकासा कंप पावतो). ही गणना याच डिव्हाइसवर/ब्राउझरमध्ये जतन राहते.

📅 पुढील शुभ दिवस (आमच्या पंचांगानुसार)

23 ऑक्टो. (शुक्रवार) — प्रदोष व्रत
26 ऑक्टो. (सोमवार)
2 नोव्हें. (सोमवार)
6 नोव्हें. (शुक्रवार) — प्रदोष व्रत
7 नोव्हें. (शनिवार) — मासिक शिवरात्र
9 नोव्हें. (सोमवार)

तारखा दिल्लीच्या सूर्योदयानुसार आहेत; आपल्या शहरासाठी आजचे पंचांग पाहा.

🪔 जप / पाठ कसा करावा

वेळ: कोणतेही बंधन नाही; अनुष्ठानासाठी सकाळ किंवा प्रदोषकाळ.
माळ: रुद्राक्षाच्या 108 मण्यांची माळ.
संख्या: रोज 108; महाशिवरात्र/श्रावणात अधिक; अनुष्ठानात पाच लाख (पंचाक्षर × 1 लाख) जपाची परंपरा.
प्रकार: वाचिक (मोठ्याने), उपांशू (ओठ हलवत, हळू) किंवा मानसिक — मानसिक जप सर्वश्रेष्ठ मानला जातो.
अभिषेक: शिवलिंगावर पाणी वाहताना याच मंत्राचा उच्चार करावा.

🛕 पूजा-विधी (टप्प्याटप्प्याने)

🧺 लागणारे साहित्य

शिवलिंग किंवा शिव-परिवाराचे चित्र
शुद्ध पाणी व कच्चे दूध (अभिषेकासाठी)
बेलपत्र (तीन पानांचे, न फाटलेले)
धोत्रा, रुईची फुले, भांग (परंपरेनुसार)
पांढरे चंदन, भस्म, अक्षता
धूप, तुपाचा दिवा
फळे व मिठाईचा नैवेद्य
रुद्राक्षाची माळ (जपासाठी)

🪷 विधी

स्नान करून स्वच्छ (शक्य असल्यास धुतलेले) कपडे घालावेत; पूजेची जागा स्वच्छ करून चौरंगावर स्वच्छ वस्त्र अंथरावे.
आचमन (तीन वेळा पाणी प्राशन) करून हात-तोंड शुद्ध करावे; आसनावर बसून मन शांत करावे.
तुपाचा किंवा तिळाच्या तेलाचा दिवा लावावा — दिवा देवतेच्या उजव्या बाजूला ठेवण्याची परंपरा आहे.
उजव्या हातात पाणी, अक्षता आणि फूल घेऊन संकल्प करावा — आपले नाव, गोत्र, ठिकाण, तिथी आणि पूजेचा हेतू मनात किंवा मोठ्याने म्हणावा; मग ते पाणी जमिनीवर सोडावे.
सर्वप्रथम श्री गणेशाचे स्मरण करावे (ॐ गं गणपतये नमः).
शिवलिंगावर आधी पाणी, मग दूध (आणि शक्य असल्यास दही, तूप, मध, साखर — पंचामृत), मग पुन्हा पाण्याने अभिषेक करावा; अभिषेक करताना «ॐ नमः शिवाय» म्हणत राहावे.
पांढरे चंदन व भस्माचा टिळा, अक्षता, बेलपत्र (गुळगुळीत बाजू शिवलिंगाकडे), धोत्रा व रुईची फुले अर्पण करावीत.
धूप-दीप दाखवून नैवेद्य दाखवावा; मग मंत्र-जप किंवा शिव चालीसा/रुद्राष्टकाचा पाठ करावा.
«ॐ जय शिव ओंकारा» ही आरती म्हणावी; शिवलिंगाची प्रदक्षिणा अर्धीच घातली जाते — जलाधारी (सोमसूत्र) ओलांडली जात नाही.
शेवटी आरती करावी, पुष्पांजली अर्पण करावी आणि प्रदक्षिणा घालावी (जागा नसल्यास आपल्या जागीच स्वतःभोवती फिरावे).
पूजेत झालेल्या चुकांबद्दल क्षमा-प्रार्थना करावी, प्रसाद वाटावा आणि स्वतःही ग्रहण करावा.

⚠️ नियम व पथ्ये

शिवपूजेत केवड्याचे फूल आणि तुळशीपत्र परंपरेने वर्ज्य मानले जाते; हळद-कुंकू शिवलिंगावर नव्हे, तर पार्वती मातेला अर्पण करावे.
बेलपत्र खंडित (फाटलेले-तुटलेले) नसावे; एकच बेलपत्र धुऊन पुन्हाही वाहता येते.
सोमवार, प्रदोष (त्रयोदशी) आणि मासिक शिवरात्र हे शिवोपासनेचे विशेष दिवस आहेत.
शिवलिंगावर वाहिलेले पाणी/दूध पायदळी येऊ नये — ते एखाद्या कुंडीत किंवा झाडाच्या मुळाशी घालावे.

🌟 लाभ (परंपरेनुसार)

मनःशांती, एकाग्रता आणि विकारांपासून मुक्तीसाठी प्रार्थना.
शिवभक्तीचा सर्वांत सोपा मार्ग — प्रत्येक पूजा, अभिषेक आणि ध्यानात वापरला जाणारा मंत्र.

या शास्त्रांत वर्णिलेल्या पारंपरिक श्रद्धा आहेत; फळ हे श्रद्धा, साधनेतील शिस्त आणि स्वतःच्या कर्मावर अवलंबून असते, असे मानले जाते.

❓ नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न

माळेशिवाय जप करता येतो का?

हो; मानसिक जपात मोजणी आवश्यक नाही. मोजणीसाठी वर दिलेल्या जप-गणनेचा वापर करू शकता.

«ॐ नमः शिवाय» आणि «नमः शिवाय» यांत फरक काय?

«नमः शिवाय» हा पंचाक्षरी मंत्र आहे; «ॐ» जोडल्यावर तो षडक्षरी होतो — दोन्ही प्रचलित आहेत.

🕉 महामृत्युंजय मंत्र · 📿 शिव चालीसा · 🪔 श्री शिव आरती (ॐ जय शिव ओंकारा) · 🪔 आपल्या कुंडलीवरून आपला ग्रह/देवता जाणून घ्या · 🧙 ज्योतिषांना विचारा · 🕉 सर्व मंत्र व आरत्या · 🇮🇳 हिंदीत वाचा · 🌐 English

टीप: पाठ भक्तिभावाने आणि शुद्ध उच्चारांसह करावा; विशेष अनुष्ठानासाठी जाणकार आचार्यांचे मार्गदर्शन घ्यावे.

इतर मंत्र व आरती

या विषयावरील पाने

मंत्र, आरती व चालीसा व्रत-सण स्वप्न-कोश हिंदू दिनदर्शिका शुभ मुहूर्त आजचे पंचांग आजचे राशीभविष्य आजचे पंचांग मोफत कुंडली कुंडली जुळवणी